දවස පුරා කැෆේ කෝපි යන්ත්‍රයක් පිරිසිදුව තබා ගන්නේ කෙසේද

කෝපි යන්ත්‍රයකින් නිරන්තරයෙන්ම රසවත් කෝපි කෝප්පයක් ලබා ගැනීමට නම් එහි ක්‍රියාකාරී කොටස්වල තෙල් සහ කෝපි කුඩු තැන්පත් වීම වැළැක්වීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.

කෝපි තෙල් සහ රසායනික ක්‍රියාවලිය

කෝපි ඇටවල ස්වභාවිකවම අඩංගු වන තෙල් වර්ග අධික පීඩනය සහ උෂ්ණත්වය යටතේ යන්ත්‍රයේ ලෝහ කොටස් මත තැන්පත් වේ. මෙම තෙල් වර්ග වාතයට නිරාවරණය වූ විට ඔක්සිකරණය වී ඉතා ඉක්මනින් දුර්ගන්ධයක් සහ තිත්ත රසයක් ඇති කරයි. දවස පුරා ක්‍රමවත් පිරිසිදු කිරීමක් සිදු නොකළහොත්, මෙම ඔක්සිකරණය වූ තෙල් පටලය ඊළඟට සාදන කෝපි කෝප්පවල රසය මුළුමනින්ම විනාශ කිරීමට සමත් වේ. එමනිසා, සෑම කෝපි කෝප්පයක්ම සකස් කිරීමෙන් පසු පෝටාෆිල්ටරය (portafilter) ඉවත් කර එහි ඇති කෝපි කුඩු ඉතිරි නොවන සේ වියළි රෙදි කඩකින් පිසදැමීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.

ස්ටීම් වෑන්ඩ් (Steam Wand) නඩත්තුව සහ කිරි ප්‍රෝටීන් තැන්පතු

කිරි රත් කිරීමට භාවිතා කරන ස්ටීම් වෑන්ඩ් කොටසෙහි කිරි ප්‍රෝටීන් (casein) ඉතා ඉක්මනින් වියළී තැන්පත් වේ. උණුසුම් ලෝහය මත කිරි වියළී ගියහොත් එය ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් බෝවීමට කදිම පරිසරයක් නිර්මාණය කරයි. මේ සඳහා අනුගමනය කළ යුතු ක්‍රමවේදය සරල නමුත් ඉතා වැදගත් වේ:

• කිරි රත් කිරීම අවසන් වූ වහාම තත්පර 2-3ක් වාෂ්ප (steam) පිටතට විදින්න. මෙමඟින් නලයේ ඇතුළත රැඳී ඇති කිරි ඉවතට තල්ලු වේ.
• තෙත මයික්‍රෝෆයිබර් (microfiber) රෙදි කඩක් භාවිතයෙන් නලයේ බාහිර කොටස වහාම පිසදමන්න.
• නලය පිරිසිදු කිරීමට කිසිවිටකත් රළු කම්බි හෝ ලෝහමය මෙවලම් භාවිතා නොකරන්න. එමඟින් ලෝහ මතුපිට සීරීමට ලක්වී කිරි තැන්පත් වීම තවත් වැඩිවේ.

බ්ලැක්ෆ්ලෂ් (Backflush) ක්‍රියාවලියේ විද්‍යාව

යන්ත්‍රයේ ඇතුළත කෝපි මාර්ග පිරිසිදු කිරීම සඳහා බ්ලැක්ෆ්ලෂ් ක්‍රියාවලිය දිනපතා සිදුකළ යුතුය. මෙහිදී අන්ධ පෙරනයක් (blind basket) භාවිතයෙන් ජලයේ ගලායාම තාවකාලිකව අවහිර කර, පීඩනය මඟින් පිරිසිදුකාරක ද්‍රව්‍ය යන්ත්‍රයේ ඇතුළත කපාට (three-way solenoid valve) වෙත ගමන් කරවයි. දවස අවසානයේදී ඔක්සිජන් අඩංගු විශේෂිත පිරිසිදුකාරක කුඩු (oxygen-based espresso cleaner) ග්‍රෑම් කිහිපයක් මෙයට එක්කර තත්පර 10 බැගින් 5 වතාවක් යන්ත්‍රය ක්‍රියාත්මක කර නිවා දැමිය යුතුය. ඉන්පසු සාමාන්‍ය ජලයෙන් පමණක් නැවත වරක් බ්ලැක්ෆ්ලෂ් කිරීමෙන් රසායනික ද්‍රව්‍ය ඉතිරිවීම වළක්වා ගත හැකිය.

ඩ්‍රිප් ට්‍රේ (Drip Tray) සහ බාහිර පිරිසිදු කිරීම

යන්ත්‍රයේ පහළ කොටසේ ඇති ජල අපද්‍රව්‍ය එකතු වන තැටිය නිරන්තරයෙන් හිස් කර සේදීම අවශ්‍ය වේ. එහි රැඳෙන ජලය බැක්ටීරියා වර්ධනයට මඟ පාදන බැවින්, දිනකට කිහිප වතාවක් එය උණුසුම් ජලයෙන් සෝදා වියළා ගත යුතුය. යන්ත්‍රයේ බාහිර මල නොබැඳෙන වානේ (stainless steel) කොටස් පිරිසිදු කිරීමට මෘදු තෙත රෙදි කඩක් පමණක් භාවිතා කරන්න. රසායනික ද්‍රව්‍ය සෘජුවම යන්ත්‍රයේ බාහිර පෘෂ්ඨයට ඉසීමෙන් වළකින්න. මක්නිසාද යත් ඒවායින් ලෝහයේ දීප්තිය නැතිවී යා හැකි බැවිනි.