කලිසම් මදින විට එකම ස්ථානයේ රැලි දෙකක් (double crease) ඇතිවීම ඇඳුමේ නිමාව සහ පෙනුම සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ කරන පොදු ගැටලුවකි. කලිසම්වල තනි, පැහැදිලි මැද රැලියක් (crease) ලබා ගැනීම සඳහා අවශ්‍ය වන්නේ රෙදිපිළිවල භෞතික විද්‍යාව සහ නිවැරදි පෙළගැස්වීමේ ක්‍රමවේදය අවබෝධ කර ගැනීමයි. මෙම ලිපියෙන් කිසිදු ද්විත්ව රැලියක් ඇති නොවන පරිදි වෘත්තීය මට්ටමින් කලිසම් මැදීමේ විද්‍යාත්මක සහ ප්‍රායෝගික පියවර පැහැදිලි කෙරේ.
රෙදිපිළි තන්තු, තාපය සහ තෙතමනය අතර විද්‍යාව
කලිසම්වල රැලියක් ඇති කිරීම යනු රෙදිවල ඇති තන්තු (fibers) තාවකාලිකව නව හැඩයකට සැකසීමේ ක්‍රියාවලියකි. ලොම් (wool), කපු (cotton) හෝ කෘතිම තන්තු (polyester) රත් වූ විට ඒවායේ අණුක බන්ධන ලිහිල් වේ. මෙහිදී තෙතමනය (steam) මඟින් මෙම බන්ධන බිඳ හෙළීමට සහාය වන අතර, ඉන්පසු යොදන පීඩනය මඟින් නව රැලියක් නිර්මාණය කරයි. රෙද්ද සිසිල් වන විට, මෙම බන්ධන නැවත ශක්තිමත් වී නව හැඩය රඳවා ගනී. ද්විත්ව රැලි ඇති වන්නේ රෙදි කොටස් දෙක නිවැරදිව එක මත එක නොතබා, කලින් තිබූ රැලියට වඩා සුළු වශයෙන් වෙනස් ස්ථානයක උෂ්ණත්වය සහ පීඩනය යෙදීමෙනි. එම නිසා පැරණි රැලිය සම්පූර්ණයෙන්ම මකා දැමීම හෝ එය මතම නව රැලිය තැබීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.
පළමු පියවර: කලිසමේ ኪස් සහ ඇතුළත කොටස් සකස් කිරීම
කලිසමක් මැදීමට පෙර එහි ඇති සියලුම ኪස් (pockets) පිටතට ඇදීම හෝ ඒවා ඇතුළත රැලි නොවන සේ පැතලි කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. ኪස් ඇතුළත රැලි ගැසී තිබුණහොත්, ඔබ පිටතින් මදින විට එම ඩබල් රේඛා සහ සලකුණු කලිසමේ බාහිර රෙද්ද මත මතු වේ. එමෙන්ම කලිසමේ ඉණ ප්‍රදේශය (waistband) සහ සිපර් (zipper) ප්‍රදේශය ප්‍රථමයෙන් මදින්න. ඉන්පසු කලිසම් කකුල් මැදීම සඳහා සූදානම් කරගන්න. මෙම ක්‍රමානුකූල පියවර මඟින් කලිසමේ ප්‍රධාන කොටස් මදින විට අනවශ්‍ය රැලි ඇතිවීම වළක්වයි.
මැහුම් පාරවල් සමපාත කිරීම: පෙළගැස්වීමේ කලාව
ද්විත්ව රැලි ඇතිවීම වැළැක්වීමේ මූලිකම පියවර වන්නේ කලිසම මැදීමේ ලෑල්ල (ironing board) මත තැබීමට පෙර එය නිවැරදිව පෙළගැස්වීමයි. මෙහිදී කලිසම් කකුලේ ඇතුළු මැහුම් පාර (inseam) සහ පිටත මැහුම් පාර (outseam) එකිනෙක මත හරියටම සමපාත විය යුතුය. කලිසම් කකුලේ පහළ කෙළවරින් අල්ලා, මෙම මැහුම් දෙක එකට තබා හොඳින් ගසන්න. ඉන්පසු එය මැදීමේ ලෑල්ල මත සමතලව තබන්න. මෙසේ කිරීමෙන් කලිසමේ ස්වභාවික මැද රේඛාව (crease line) ස්වයංක්‍රීයවම මතු වේ. මෙම රේඛාව දිගේ පමණක් පසුව මැදීම සිදු කළ යුතුය.
පීඩනය සහ මැදීමේ තාක්ෂණය: අයන් එක ඇදගෙන යාම වෙනුවට තෙරපීම
බොහෝ දෙනෙක් සිදු කරන පොදු වැරද්දක් වන්නේ ස්තිරික්කය (iron) රෙද්ද මත තදින් එහා මෙහා ඇදගෙන යාමයි. මෙයින් සිදුවන්නේ රෙදි කොටස් ඇදී ගොස් රැලි විකෘති වීමයි. නිවැරදි ක්‍රමය වන්නේ ස්තිරික්කය රෙද්ද මත තබා, කෙටි වේලාවක් පීඩනය යොදා (pressing), නැවත ඉහළට ඔසවා ඊළඟ කොටස මත තැබීමයි. විශේෂයෙන්ම මැද රැලිය සැකසීමේදී මෙම "තෙරපීමේ ක්‍රමය" (press and lift technique) අත්‍යවශ්‍ය වේ. එමඟින් රෙද්ද ඇදීමකට ලක් නොවන නිසා ද්විත්ව රැලි ඇතිවීමේ සම්භාවිතාව සම්පූර්ණයෙන්ම නැති වී යයි.
ආරක්ෂිත රෙද්දක් (Pressing Cloth) භාවිතයේ වැදගත්කම
කලිසම් මැදීමේදී, විශේෂයෙන්ම ලොම් හෝ මිශ්‍ර තන්තු සහිත රෙදිවලින් නිමවූ ඇඳුම් මැදීමේදී, සෘජුවම අධික තාපය යෙදීමෙන් රෙද්ද දිලිසෙන ස්වභාවයකට (shine) පත්විය හැක. මෙය වැළැක්වීම සඳහා සහ තන්තු ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා සිහින් කපු රෙදි කැබැල්ලක් (pressing cloth) කලිසම උඩින් තබා මදින්න. මෙමඟින් ස්තිරික්කයෙන් පිටවන තාපය සහ වාෂ්ප ඒකාරීව පැතිරෙන අතර, රෙදි තන්තු අධික ලෙස රත් වීම වළක්වයි. එමෙන්ම එය කලිසමේ නියමිත රැලිය නිවැරදිව පිහිටුවීමට උපකාරී වේ.
සිසිල් වීමට හැරීම: රැලිය ස්ථාවර කිරීම සහ අවසාන පියවර
මැදීමේ ක්‍රියාවලිය අවසන් වූ වහාම කලිසම ඇඳීම හෝ නැවීම නොකළ යුතුය. තාපය සහ වාෂ්ප නිසා ලිහිල් වූ තන්තු තවමත් පවතින්නේ නම්‍යශීලී තත්ත්වයකය. එම නිසා, මැදීමෙන් පසු කලිසම අවම වශයෙන් විනාඩි 10-15ක් පමණ සම්පූර්ණයෙන්ම සිසිල් වීමට සහ වියළීමට හැරිය යුතුය. මේ සඳහා කලිසම් එල්ලන එල්ලුම්කරුවක් (trouser hanger) භාවිතා කර කලිසම් කකුල් පහළට වැටෙන සේ එල්ලා තැබීම වඩාත් සුදුසුය. මෙමඟින් ඔබ සැකසූ තනි රැලිය දිගුකාලීනව ස්ථාවරව පවතී.
