මොනිටරය නිවැරදි උසකින් සහ කෝණයකින් තැබීම මඟින් බෙල්ලේ සහ කොන්දේ ඇති වන අපහසුතා මඟහරවා ගනිමින් සේවා ස්ථානයේ සුවපහසුව උපරිම කළ හැකිය. මේ සඳහා ඔබේ මේසයට සහ මොනිටරයට වඩාත්ම ගැළපෙන මොනිටර් රඳවනය (Monitor Arm) තෝරා ගැනීම සහ එය නිවැරදි විද්යාත්මක ක්රමවේදයන්ට අනුව සවි කිරීම අත්යවශ්ය වේ.
1. VESA ප්රමිතිය සහ මොනිටරයේ බර ගණනය කිරීම
මොනිටර් රඳවනයක් තෝරා ගැනීමේදී ප්රථමයෙන්ම සැලකිය යුත්තේ මොනිටරයේ පිටුපස ඇති සවි කිරීම් සිදුරු අතර පරතරයයි. මෙය VESA (Video Electronics Standards Association) ප්රමිතිය ලෙස හඳුන්වයි. බහුලවම දැකිය හැක්කේ මිලිමීටර් 75x75 හෝ 100x100 ප්රමාණයේ සිදුරු රටාවන්ය. රඳවනයක් මිලදී ගැනීමට පෙර ඔබේ මොනිටරයේ පිටුපස ඇති මෙම සිදුරු අතර දුර මැන බැලීම අනිවාර්ය වේ.
මීට අමතරව, මොනිටරයේ බර (ස්ටෑන්ඩ් එක නොමැතිව) සලකා බැලිය යුතුය. භෞතික විද්යාත්මක නියමයන්ට අනුව, මොනිටරයේ බර වැඩි වන විට රඳවනයේ සන්ධි (joints) මත ක්රියා කරන ව්යවර්ථය (torque) වැඩි වේ. රඳවනයට ඔරොත්තු දිය හැකි උපරිම බර ප්රමාණය ඉක්මවා ගියහොත්, මොනිටරය ක්රමයෙන් පහළට නැමීමට හෝ රඳවනයේ යාන්ත්රණය බිඳ වැටීමට ඉඩ ඇත. එබැවින්, ඔබේ මොනිටරයේ බරට වඩා අවම වශයෙන් 20%ක අමතර ධාරිතාවක් සහිත රඳවනයක් තෝරා ගැනීම වඩාත් ආරක්ෂිත වේ.
2. මේසයේ ශක්තිමත්භාවය සහ සවි කිරීමේ ක්රම
මොනිටර් රඳවනයක් මේසයට සවි කිරීම ප්රධාන ක්රම දෙකකට සිදු කළ හැකිය: ක්ලැම්ප් (Desk Clamp) ක්රමය සහ ග්රොමට් (Grommet) ක්රමයයි. මේසයේ දාරයට සවි කරන ක්ලැම්ප් ක්රමයේදී, මුළු බරම කුඩා මතුපිට වර්ගඵලයක් මත කේන්ද්රගත වේ. මේ නිසා තෙරපුම් පීඩනය සහ කshear ආතතිය (shear stress) අධික වන බැවින්, පීඩන බලය ඒකාකාරව බෙදා හැරීම සඳහා ලී හෝ ශක්තිමත් ලෝහ මේස භාවිත කළ යුතුය.
- solid ලී මේස (Solid Wood): අධික පීඩනයකට ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව ඇත. ඕනෑම වර්ගයක රඳවනයක් සඳහා සුදුසුය.
- සංයුක්ත පුවරු (MDF/Particle Board): මේවායේ ඇතුළත කුහර හෝ අඩු ඝනත්වයක් පැවතිය හැකි බැවින්, ක්ලැම්ප් එක සවි කරන ස්ථානයේ ශක්තිමත් ලී ලෑල්ලක් (spacer) තබා පීඩනය බෙදා හැරීම නිර්දේශ කෙරේ.
- වීදුරු මේස (Glass Desks): වීදුරු මත සෘජුවම ක්ලැම්ප් සවි කිරීමෙන් වීදුරුව පිපිරී යාමේ අවදානමක් පවතී. එබැවින් වීදුරු මේස සඳහා මොනිටර් රඳවන භාවිත නොකළ යුතුය.
3. යාන්ත්රික ක්රියාකාරීත්වය: ගෑස් ස්ප්රිං සහ යාන්ත්රික ස්ප්රිං
මොනිටරයේ උස සහ කෝණය වෙනස් කිරීම සඳහා ප්රධාන තාක්ෂණයන් දෙකක් භාවිත වේ. එනම් ගෑස් ස්ප්රිං (Gas Spring) සහ යාන්ත්රික ස්ප්රිං (Mechanical/Coil Spring) තාක්ෂණයයි. ගෑස් ස්ප්රිං තාක්ෂණයේදී සිලින්ඩරයක් තුළ පීඩනය කළ වායුවක් භාවිත වන අතර, එමඟින් ඉතා සුමටව සහ වෙහෙසකින් තොරව මොනිටරය ඉහළ පහළ කිරීමට අවස්ථාව ලැබේ. මෙය නිතර මොනිටරයේ පිහිටීම වෙනස් කරන පුද්ගලයන් සඳහා වඩාත් සුදුසු වේ.
යාන්ත්රික ස්ප්රිං රඳවන වඩාත් කල් පවතින අතර, ඒවායේ ආතතිය (tension) වෙනස් කිරීම සඳහා ඇලන් කී (Allen key) උපකරණයක් භාවිත කළ යුතුය. ඔබ නිතර මොනිටරයේ පිහිටීම වෙනස් නොකරන්නේ නම්, මෙම යාන්ත්රික ස්ප්රිං ක්රමය වඩාත් ස්ථාවර සහ පිරිවැයදායී විසඳුමකි. රඳවනය සවි කළ පසු, මොනිටරයේ බරට සමාන වන පරිදි ස්ප්රිං ආතතිය නිවැරදිව සකස් කළ යුතුය. ආතතිය අඩු වූ විට මොනිටරය පහළට කඩා වැටෙන අතර, ආතතිය වැඩි වූ විට එය ඉහළට එසවේ.
4. කාර්යක්ෂමතාව (Ergonomics) සහ නිවැරදි කෝණ සැකසීම
මොනිටරය නිවැරදිව ස්ථානගත කිරීම මඟින් ඇස්වල වෙහෙස සහ බෙල්ලේ ආතතිය අවම කරගත හැකිය. මෙහිදී පිළිපැදිය යුතු මූලික නීති කිහිපයක් පහත දැක්වේ:
- ඇස් මට්ටම (Eye Level): මොනිටරයේ ඉහළම තිර සීමාව (top 1/3 of the screen) ඔබේ ඇස් මට්ටමට සමාන්තර විය යුතුය. එවිට ඔබට බෙල්ල පහළට හෝ ඉහළට නොනමා කෙළින් බලා සිටිය හැකිය.
- දුර (Viewing Distance): මොනිටරය සහ ඔබේ මුහුණ අතර දුර දළ වශයෙන් ඔබේ අතක දිග ප්රමාණය (සෙන්ටිමීටර 50 සිට 70 දක්වා) විය යුතුය.
- නැමීමේ කෝණය (Tilt Angle): තිරය ඉහළට අංශක 10 ත් 20 ත් අතර ප්රමාණයකින් නැවීමෙන් (tilt back) ආලෝකය පරාවර්තනය වීම අවම කරගත හැකිය.
5. කේබල් කළමනාකරණය සහ නිවැරදිව ස්ථාපනය කිරීමේ පියවර
ස්ථාපන ක්රියාවලියේදී අවධානය යොමු කළ යුතු තවත් වැදගත් අංගයක් වන්නේ කේබල් කළමනාකරණයයි. මොනිටර් රඳවනය දිග හැරීමේදී සහ නමන විට කේබල් ඇදී යාම වැළැක්වීම සඳහා ප්රමාණවත් තරම් ලිහිල් ඉඩක් (cable slack) තැබිය යුතුය. බොහෝ මොනිටර් රඳවන සමඟ කේබල් රඳවා තැබිය හැකි ප්ලාස්ටික් මාර්ග (channels) ලබා දී ඇත. කේබල් ආරක්ෂිතව මේවා තුළින් ගමන් කරවීම මඟින් මේසය අවුල් සහගත වීම වැළකෙන අතර කේබල් සම්බන්ධක (ports) වලට හානි වීමද වළක්වා ගත හැකිය.