කෝපි යන්ත්‍රයක ක්‍රියාකාරිත්වය සහ කෝපි වල රසය රැකගැනීම සඳහා එහි අභ්‍යන්තර පද්ධතිය නිවැරදිව පිරිසිදු කිරීම සහ සේදීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.
කැල්සියම් ඉවත් කිරීම (Descaling) සඳහා රසායනික ක්‍රියාවලිය
යන්ත්‍රය තුළ ජලය රත් වන විට එහි අඩංගු කැල්සියම් කාබනේට් පයිප්ප සහ තාපන මූලද්‍රව්‍ය මත තැන්පත් වේ. මෙය තාප හුවමාරුව අඩාල කරන අතර යන්ත්‍රයේ පීඩනය කෙරෙහි බලපායි. මෙය ඉවත් කිරීම සඳහා දුර්වල කාබනික අම්ලයක් වන සිට්‍රික් අම්ලය හෝ ලැක්ටික් අම්ලය භාවිතා කළ හැකිය. මෙම අම්ල මගින් දිය නොවන කැල්සියම් කාබනේට් ජලයේ දියවන කැල්සියම් සයිට්‍රේට් බවට පරිවර්තනය කරයි. මෙම ක්‍රියාවලිය සඳහා උණුසුම් ජලය (සෙල්සියස් අංශක 50-60 පමණ) භාවිතා කිරීමෙන් රසායනික ප්‍රතික්‍රියාව වේගවත් වේ. විනාකිරි භාවිතය බොහෝ දෙනා නිර්දේශ කළද, එහි අඩංගු ඇසිටික් අම්ලය යන්ත්‍රයේ අභ්‍යන්තර රබර් මුද්‍රා සහ තඹ පයිප්පවලට හානි සිදු කළ හැකි බැවින්, එය භාවිත කිරීමෙන් වැළකී සිටීම වඩාත් සුදුසුය.
කෝපි තෙල් ඉවත් කිරීම (Degreasing) සහ සර්ෆැක්ටන්ට් භාවිතය
කෝපි ඇටවල ස්වභාවිකවම ලිපිඩ සහ තෙල් අඩංගු වන අතර, ඒවා පෙරීමේ පද්ධතියේ සහ කෝපි පිටවන නාල වල රැඳී පවතී. මෙම තෙල් වර්ග කාලයත් සමඟ ඔක්සිකරණය වී කෝපි වල රසය තිත්ත සහ අප්‍රසන්න කරයි. සාමාන්‍ය ජලයෙන් පමණක් තෙල් ඉවත් කළ නොහැක. මේ සඳහා ක්ෂාරීය පිරිසිදුකාරක හෝ විශේෂිත සර්ෆැක්ටන්ට් අඩංගු පෙති භාවිතා කළ යුතුය. මේවා මගින් තෙල් අංශු ජලය සමඟ මිශ්‍ර වී පහසුවෙන් ඉවත් වීමට සැලැස්වේ. සර්ෆැක්ටන්ට් අණු වලට ජලකාමී සහ ජලභීතික අන්ත දෙකක් ඇති බැවින්, ඒවා තෙල් අංශු වට කර ජල ප්‍රවාහය සමඟ පහසුවෙන් සෝදා හැරීමට උපකාරී වේ.
පද්ධතිය ක්‍රමානුකූලව සෝදා හැරීමේ පියවර
ඕනෑම පිරිසිදු කිරීමේ ක්‍රියාවලියකින් පසුව, රසායනික ද්‍රව්‍යවල ඉතිරි කොටස් සම්පූර්ණයෙන්ම ඉවත් කිරීම සඳහා පද්ධතිය පිරිසිදු ජලයෙන් සේදිය යුතුය.
- පළමුව, ජල ටැංකිය සම්පූර්ණයෙන්ම හිස් කර හොඳින් සෝදා පිරිසිදු ජලයෙන් පුරවන්න.
- යන්ත්‍රයේ අභ්‍යන්තර නල පද්ධතිය හරහා අවම වශයෙන් පිරිසිදු ජලය ලීටර් 1-2ක් පමණ ගලා යාමට සලස්වන්න.
- කිරි පෙණ නගන පද්ධතිය පිරිසිදු කිරීම සඳහා ලැක්ටික් අම්ලය අඩංගු ද්‍රාවණයක් භාවිතා කර පසුව උණුසුම් ජලයෙන් කිහිප වරක් සෝදා හරින්න. මෙය කිරි ප්‍රෝටීන බිඳ දැමීමට උදවු වේ.
කිරිවල අඩංගು මේදය සහ ප්‍රෝටීන ඉතා ඉක්මනින් බැක්ටීරියා වර්ධනය වීමට සුදුසු පරිසරයක් නිර්මාණය කරන බැවින්, සෑම භාවිතයකින්ම පසුව කිරි පද්ධතිය වාෂ්ප හෝ උණුසුම් ජලය මගින් සේදීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.
නඩත්තු කාලසටහන සහ ජලයේ ගුණාත්මකභාවය
කෝපි යන්ත්‍රයක් නඩත්තු කිරීමේදී භාවිත කරන ජලයේ ගුණාත්මකභාවය ඉතා වැදගත් වේ. පෙරන ලද ජලය භාවිත කිරීමෙන් කැල්සියම් තැන්පත් වීම විශාල වශයෙන් අඩු කරගත හැකිය. කෙසේ වෙතත්, සම්පූර්ණයෙන්ම ඛනිජ ලවණ රහිත ජලය භාවිත කිරීම ද සුදුසු නොවේ, මන්ද කෝපි වල රසය නිවැරදිව ලබා ගැනීමට යම් ඛනිජ ලවණ ප්‍රමාණයක් ජලයේ අඩංගු විය යුතුය. එමනිසා, සක්‍රීය කාබන් පෙරහනක් සහිත ජල පිරිපහදුවක් භාවිත කිරීම වඩාත් සුදුසුය. පද්ධතිය සේදීමේදී සැමවිටම උෂ්ණත්වය සහ පීඩනය කෙරෙහි අවධානය යොමු කළ යුතුය.
