සිරස් වාෂ්ප ස්ටීමරයක් භාවිතයෙන් ඇඳුම්වල රැලි ඉවත් කිරීම යනු සාම්ප්‍රදායික ඉස්තිරික්කයකට වඩා බෙහෙවින් වෙනස්, රෙදිවලට හානි නොවන භෞතික විද්‍යාත්මක ක්‍රියාවලියකි. මෙම ක්‍රමය මඟින් අධික තාපය සහ ජල වාෂ්ප උපයෝගී කරගනිමින් රෙදි කෙඳි ලිහිල් කර ඇඳුමේ ස්වභාවික පෙනුම සහ මෘදු බව ආරක්ෂා කරයි.
රෙදි කෙඳි ලිහිල් වීමේ විද්‍යාත්මක පසුබිම
ඇඳුම්වල රැලි ඇතිවන්නේ රෙදිපිළිවල අඩංගු බහුඅවයවික (polymer) දාමයන් අතර පවතින හයිඩ්‍රජන් බන්ධන බිඳී, ඇඳුම් ඇඳීමේදී හෝ සේදීමේදී ඒවා අක්‍රමවත් ලෙස නැවත සකස් වීම නිසාය. සිරස් වාෂ්ප ස්ටීමරයකින් පිටවන අධික උෂ්ණත්වයෙන් යුත් ජල වාෂ්ප, රෙදි කෙඳි තුළට ගැඹුරින් කාන්දු වේ. මෙම ක්‍රියාවලියේදී ජල අණු සහ තාපය ඒකාබද්ධ වී රෙදිවල ඇති දුර්වල හයිඩ්‍රජන් බන්ධන තාවකාලිකව බිඳ දමයි. ඇඳුම පහළට මෘදුව ඇද තබා ගනිමින් වාෂ්ප වැදීමට සැලැස්වීමේදී, ගුරුත්වාකර්ෂණය සහ මෘදු ආතතිය හේතුවෙන් එම කෙඳි නැවතත් සෘජු හා ක්‍රමවත් හැඩයකට පත් වේ. සාම්ප්‍රදායික වියළි රස්නයෙන් තද කර මැදීමට වඩා මෙම ක්‍රමය රෙදි කෙඳිවලට මෘදු වන අතර, රෙදි සීරීමට, පිළිස්සීමට හෝ දිලිසෙන සුළු පැල්ලම් ඇතිවීමට ඇති ඉඩකඩ සම්පූර්ණයෙන්ම නැති කර දමයි.
විවිධ රෙදි වර්ග සඳහා තාපය සහ වාෂ්ප පාලනය
සියලුම රෙදි වර්ගවල අණුක ව්‍යුහය සමාන නොවන බැවින්, එක් එක් රෙදි වර්ගය සඳහා වාෂ්ප යෙදිය යුතු ආකාරය වෙනස් වේ. කපු (cotton) සහ ලිනන් (linen) වැනි ස්වභාවික කෙඳි සහිත ඝන රෙදි සඳහා වැඩි වාෂ්ප ප්‍රමාණයක් සහ සමීප ස්පර්ශයක් අවශ්‍ය වේ. මෙහිදී ස්ටීමරයේ ලෝහ හෝ ප්ලාස්ටික් හිස රෙදි මතුපිට සෘජුවම ස්පර්ශ කරමින් ඉහළ සිට පහළට සෙමින් ගෙන යා යුතුය. කෙසේ වෙතත්, සිල්ක් (silk), ලේස්, පොලියෙස්ටර් සහ අනෙකුත් සියුම් සින්තටික් රෙදි සඳහා ස්ටීමරය ඇඳුමේ සිට සෙන්ටිමීටර 2 සිට 5 දක්වා දුරකින් තබා ගත යුතුය. සියුම් රෙදිවල ජල පැල්ලම් ඇතිවීම වැළැක්වීම සඳහා ඇඳුම කණපිට හරවා (inside out) ඇතුල් පැත්තෙන් වාෂ්ප කිරීම වඩාත් සුදුසුය. ලොම් (wool) සහ කැෂ්මියර් (cashmere) වැනි රෙදි සඳහා වාෂ්ප කිරීම මඟින් රැලි හැරෙනවා පමණක් නොව, කෙඳි නැවත පිම්බී අලුත් පෙනුමක් ලබා දෙයි.
සාර්ථක ප්‍රතිඵල සඳහා නිවැරදි ක්‍රමවේදය සහ චලනයන්
ස්ටීම් කිරීමේදී උපකරණය හැසිරවන ආකාරය සහ රෙද්ද රඳවා තබා ගන්නා ආකාරය ප්‍රතිඵලයේ ගුණාත්මකභාවයට සෘජුවම බලපායි. පහත සඳහන් වෘත්තීය ශිල්පීය ක්‍රම අනුගමනය කිරීමෙන් ඔබට වඩාත් හොඳ නිමාවක් ලබාගත හැකිය:
- නිවැරදිව ඇඳුම එල්ලීම: ඇඳුම ශක්තිමත් ලී හෝ ප්ලාස්ටික් එල්ලුම්කරුවක (hanger) රඳවන්න. එය උසින් යුත් ස්ථානයක එල්ලා තැබීමෙන් ඔබට පහසුවෙන් නැමීමෙන් තොරව, කෙළින් සිටගෙන වැඩ කිරීමට හැකි වේ.
- ආතතිය ඇති කිරීම (Tension): එක් අතකින් ඇඳුමේ පහළ කෙළවරින් මෘදුව අල්ලා පහළට අදින්න. රෙද්ද තරමක් තදින් පවතින විට වාෂ්ප මඟින් රැලි ඉතා ඉක්මනින් සහ පහසුවෙන් ඉවත් වේ.
- සිරස් චලනය: ස්ටීමරයේ හිස ඉහළ සිට පහළට සිරස් අතට පමණක් ගෙන යන්න. කිසිවිටකත් එය වේගයෙන් එහා මෙහා නොකරන්න. සෙමින් හා ස්ථාවරව ගමන් කිරීමෙන් වාෂ්පයට රෙදි කෙඳි තුළට කාන්දු වීමට ප්‍රමාණවත් කාලයක් ලැබේ.
- විශේෂිත කොටස් මැදීම: කමිසයක අත් සහ කරපටි වැනි කොටස් මැදීමේදී, ස්ටීමරය සමඟ ලැබෙන තාප ප්‍රතිරෝධී අත්වැසුම (heat-resistant glove) පැළඳ, ඇඳුම පිටුපසින් අත තබා ආධාරකයක් ලෙස භාවිතා කරමින් වාෂ්ප කරන්න.
ජලයේ ගුණාත්මකභාවය සහ උපකරණ නඩත්තුව
ස්ටීමරයේ ක්‍රියාකාරිත්වය දිගුකාලීනව උපරිම මට්ටමක පවත්වා ගැනීම සඳහා භාවිතා කරන ජලයේ ගුණාත්මකභාවය අතිශයින්ම වැදගත් වේ. සාමාන්‍ය කරාම ජලයේ අඩංගු කැල්සියම් සහ මැග්නීසියම් වැනි ඛනිජ ලවණ අධික තාපය හමුවේ වාෂ්ප කුටීරය තුළ සුදු පැහැති ලවණ තැන්පතු (scale) සාදයි. මෙම තැන්පතු නිසා වාෂ්ප පිටවන සිදුරු අවහිර වන අතර, ඇතැම් විට ඇඳුම් මත සුදු පැහැති කුඩු හෝ පැල්ලම් ඉසීමට පුළුවන. එබැවින් සැමවිටම ආසවනය කළ ජලය (distilled water) හෝ ඛනිජ ලවණ ඉවත් කළ ජලය භාවිතා කිරීමට වගබලා ගන්න. සෑම භාවිතයකින්ම පසු ස්ටීමරයේ ඉතිරි වී ඇති ජලය සම්පූර්ණයෙන්ම ඉවත් කර, ජල ටැංකිය වියළීමට හැරීමෙන් ඇතුළත බැක්ටීරියා, දිලීර හෝ දුර්ගන්ධයක් ඇතිවීම වළක්වා ගත හැක.
ආරක්ෂිත පියවර සහ පොදු වැරදි මඟහරවා ගැනීම
සිරස් වාෂ්ප ස්ටීමරයකින් නිකුත් වන වාෂ්ප සෙල්සියස් අංශක 100 ට වඩා වැඩි උෂ්ණත්වයක පවතින බැවින්, නිතරම ආරක්ෂාව පිළිබඳව සැලකිලිමත් විය යුතුය. කිසිවිටකත් ඔබ ඇඳ සිටින ඇඳුම් සිරුර මත තබාගෙන වාෂ්ප කිරීමට උත්සාහ නොකරන්න. එමෙන්ම, වාෂ්ප නිකුත් වන සිදුරු දෙසට සෘජුවම දෑත් හෝ මුහුණ යොමු කිරීමෙන් වළකින්න. ඇඳුම වාෂ්ප කර අවසන් වූ වහාම ඇඳීමෙන් වළකින්න; එහි තවමත් තෙතමනය රැඳී ඇති බැවින් නැවතත් පහසුවෙන් රැලි වැටීමට ඉඩ ඇත. එබැවින් ඇඳුම ඇඳීමට පෙර විනාඩි කිහිපයක් සිසිල් වීමට සහ වියළීමට ඉඩ හැරීම අනිවාර්ය වේ.
