මහල් නිවාස සංකීර්ණයක ජීවත් වන විට, ගිම්හානයේ දැඩි උණුසුමෙන් බේරීම සඳහා වායුසමීකරණ පද්ධතියක් ස්ථාපනය කිරීම අත්යවශ්ය අවශ්යතාවයක් විය හැකිය. කෙසේ වෙතත්, බාහිර ඒකකයෙන් නිකුත් වන අධික ශබ්දය, කම්පන සහ ඝනීභවනය වන ජලය කාන්දු වීම හේතුවෙන් අසල්වැසියන් සමඟ අනවශ්ය ආරවුල් ඇති වීමේ ප්රවණතාවක් පවතී. භෞතික විද්යාත්මක මූලධර්ම සහ නිවැරදි ස්ථාපන ශිල්පීය ක්රමවේදයන් අනුගමනය කිරීමෙන්, අසල්වැසියන්ට කිසිදු කරදරයක් නොවන පරිදි කාර්යක්ෂම වායුසමීකරණ පද්ධතියක් ඔබේ නිවසට සැලසුම් කරගත හැක්කේ කෙසේද යන්න මෙම ලිපියෙන් පැහැදිලි කෙරේ.
කම්පනය සහ ශබ්ද තරංග පාලනය කිරීමේ යාන්ත්රණය
වායුසමීකරණ පද්ධතියක බාහිර ඒකකය (outdoor unit) ක්රියාත්මක වන විට එහි අඩංගු සම්පීඩකය (compressor) සහ විශාල විදුලි පංකාව මඟින් නිරන්තර යාන්ත්රික කම්පනයන් ඇති කරයි. මෙම කම්පන ගොඩනැගිල්ලේ ඝන කොන්ක්රීට් ව්යුහය දිගේ ගමන් කරමින්, පහළ හෝ යාබද මහල්වල නිවැසියන්ට අඩු සංඛ්යාත සහිත කරදරකාරී හූම් හඬක් ලෙස ඇසීමට සැලැස්විය හැකිය. මෙය වළක්වා ගැනීම සඳහා කම්පන තරංග අවශෝෂණය කරන තාක්ෂණයන් භාවිත කළ යුතුය.
ස්ථාපනය කිරීමේදී බාහිර ඒකකය කෙලින්ම බැල්කනියේ කොන්ක්රීට් පොළොව මත හෝ යකඩ රාමුව මත සවි නොකළ යුතුය. ඒ වෙනුවට, විශේෂිත රබර් කම්පන නාශක පෑඩ් (anti-vibration rubber mounts) බාහිර ඒකකයේ පාද හතර යටින් තැබිය යුතුය. මෙම රබර් පෑඩ් මඟින් යාන්ත්රික චලිත ශක්තිය තාප ශක්තිය බවට පරිවර්තනය කර අවශෝෂණය කරගනු ලබයි. බිත්තියක සවි කරන්නේ නම්, බිත්ති රඳවනය (wall bracket) සහ බිත්තිය අතරටද රබර් බුෂ් යෙදිය යුතුය. එමඟින් ශබ්ද තරංග බිත්තිය හරහා ගමන් කිරීම 90% කින් පමණ අඩු කරගත හැකිය.
ඝනීභවනය වන ජලය (Condensate) විද්යාත්මකව කළමනාකරණය කිරීම
වාතයේ පවතින ජල වාෂ්ප සිසිල් මතුපිටක් හා ස්පර්ශ වූ විට ද්රව ජලය බවට පත්වීමේ ක්රියාවලිය ඝනීභවනය (condensation) ලෙස හැඳින්වේ. සාමාන්ය වායුසමීකරණ යන්ත්රයකින් දිනකට ලීටර් කිහිපයක සිට දස ගණනක් දක්වා ජලය ජනනය විය හැකිය. මෙම ජලය නිසි ක්රමවේදයකින් තොරව පිටතට මුදා හැරියහොත්, එය පහළ මහල්වල බැල්කනි මතට හෝ ජනෙල් මතට බිංදු වැටී අසල්වැසියන්ගේ දැඩි අප්රසාදයට හේතු වේ.
මෙම ගැටලුව විසඳීමට ක්රම දෙකක් පවතී. පළමුවැන්න නම් ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය මත පදනම් වූ ජලාපවහන පද්ධතියකි. මෙහිදී බැහැර කරන නලය අවම වශයෙන් සෙන්ටිමීටරයකට මිලිමීටර් 10 ක (1% ක බෑවුම) බෑවුමක් සහිතව බැල්කනියේ පවතින වැසි ජලය බැසයන කානුවකට හෝ නිවසේ අපද්රව්ය ජල නලයකට සම්බන්ධ කළ යුතුය. දෙවන ක්රමය නම්, බෑවුම සකස් කළ නොහැකි අවස්ථාවලදී කුඩා ඝනීභවන පොම්පයක් (condensate pump) භාවිත කිරීමයි. මෙම පොම්පය මඟින් ජනනය වන ජලය ඉහළට ඔසවා ආරක්ෂිත ස්ථානයකට යොමු කළ හැකිය. කිසිවිටෙකත් ජලය පිටත බිත්ති දිගේ නිදහසේ ගලා යාමට ඉඩ නොතැබිය යුතුය, මන්ද එය බිත්තිවල පාසි සහ දිලීර වර්ධනය වීමට මඟ පාදයි.
වායු ගතික විද්යාව සහ බාහිර ඒකකය ස්ථානගත කිරීම
බාහිර ඒකකයෙන් පිටතට මුදා හරින්නේ කාමරය තුළින් උරාගත් තාපයයි. මෙම උණුසුම් වාතය සහ විදුලි පංකාවේ වේගවත් සුළඟ අසල්වැසි නිවසක ජනෙල් දෙසට හෝ බැල්කනිය දෙසට සෘජුවම යොමු නොවිය යුතුය. එමෙන්ම, වායුගෝලීය පීඩනය සහ සුළඟේ දිශාව කෙරෙහි අවධානය යොමු කළ යුතුය.
- වායු ප්රවාහයේ බාධා අවම කිරීම: බාහිර ඒකකයේ ඉදිරිපසින් අවම වශයෙන් මීටර් 1.5 ක නිදහස් ඉඩක් තිබිය යුතුය. එමඟින් උණුසුම් වාතය ආපසු හැරී ඒකකය වෙතම පැමිණීම වළක්වයි.
- බැල්කනියේ ස්ථානගත කිරීම: ඒකකය බැල්කනියේ කෙළවරක, පහළ මට්ටමකින් ස්ථාපනය කිරීමෙන් දෘශ්යමය වශයෙන් සිදුවන අවලස්සන මෙන්ම ශබ්දය පැතිරීමද පාලනය කළ හැකිය.
- තාප පරිවාරක ආරක්ෂාව: ගොඩනැගිල්ලේ බාහිර බිත්තිවල තාප පරිවාරක පද්ධතියක් (thermally insulated walls) පවතී නම්, සවි කරන ඇණ (anchors) මඟින් එම පරිවාරක තට්ටුවට හානි නොවන පරිදි විශේෂිත දිගු ඇණ සහ ප්ලග් වර්ග භාවිත කළ යුතුය.
නිතිපතා නඩත්තු කිරීම සහ ශබ්දය පාලනය කිරීම
අලුතින් සවිකරන ලද වායුසමීකරණ යන්ත්රයක් ආරම්භයේදී ඉතා නිහඬව ක්රියා කළ හැකි වුවද, කාලයත් සමඟ එහි ශබ්ද මට්ටම ඉහළ යා හැකිය. මෙයට ප්රධානතම හේතුව වන්නේ බාහිර ඒකකයේ විදුලි පංකාවේ සහ තාප හුවමාරු දඟරවල (heat exchanger coils) දූවිලි හා කුණු තැන්පත් වීමයි. දූවිලි තැන්පත් වූ විට විදුලි පංකාවේ සමබරතාවය ගිලිහී යන අතර, එය මෝටරයට අමතර බරක් ලබා දෙමින් අධික ශබ්දයක් සහ කම්පනයක් ඇති කරයි.
වසරකට අවම වශයෙන් දෙවතාවක්වත් වෘත්තීය මට්ටමේ පිරිසිදු කිරීමක් සිදු කළ යුතුය. විශේෂයෙන්ම ගිම්හාන කාලය ආරම්භ වීමට පෙර බාහිර ඒකකයේ දඟර සහ විදුලි පංකා තල පිරිසිදු කිරීම මඟින් ශක්ති පරිභෝජනය අඩු වනවා පමණක් නොව, යන්ත්රය ක්රියාත්මක වන ශබ්දයද අවම මට්ටමක තබාගත හැකිය. මීට අමතරව, යන්ත්රයේ ලිහිසි තෙල් යෙදීම සහ බෝල්ට් ඇණ බුරුල් වී ඇත්දැයි පරීක්ෂා කර තද කිරීම අත්යවශ්ය වේ.
සාමකාමී ස්ථාපනයක් සඳහා කෙටි පිරික්සුම් ලැයිස්තුව
ඔබගේ වායුසමීකරණ පද්ධතිය සැලසුම් කිරීමේදී පහත සඳහන් කරුණු කෙරෙහි නැවත වරක් අවධානය යොමු කරන්න:
- බාහිර ඒකකයේ පාද සඳහා උසස් තත්ත්වයේ රබර් කම්පන නාශක පෑඩ් භාවිත කරන්න.
- ඝනීභවනය වන ජලය බිංදු ලෙස වැටීමට ඉඩ නොදී, නලයක් මාර්ගයෙන් සෘජුවම කානුවකට යොමු කරන්න.
- උණුසුම් වාතය සහ ශබ්දය අසල්වැසි ජනෙල් දෙසට සෘජුවම යොමු නොවන සේ ස්ථාපනය කරන්න.
- වසරකට දෙවරක්වත් පද්ධතිය පිරිසිදු කර නඩත්තු කරමින් ශබ්ද මට්ටම අවම මට්ටමක පවත්වා ගන්න.