නිවසේ හෝ කාර්යාලයේ භාවිතය සඳහා මුද්‍රණ යන්ත්‍රයක් තෝරාගැනීමේදී ලේසර් (Laser) සහ ඉන්ක්ජෙට් (Inkjet) තාක්ෂණයන් අතර පවතින මූලික වෙනස්කම් හඳුනාගැනීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. මෙම තාක්ෂණයන් දෙක ක්‍රියා කරන්නේ සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් භෞතික විද්‍යාත්මක සහ රසායනික මූලධර්ම මත පදනම්ව වන අතර, එය ඔබගේ මුද්‍රණවල ගුණාත්මකභාවය, වේගය සහ දිගුකාලීන පිරිවැය කෙරෙහි සෘජුවම බලපායි.
ක්‍රියාකාරීත්වයේ විද්‍යාව: ටෝනර් සහ දියර තීන්ත
ලේසර් සහ ඉන්ක්ජෙට් මුද්‍රණ යන්ත්‍ර අතර ඇති ප්‍රධානතම වෙනස වන්නේ ඒවා කඩදාසි මත රූප හෝ අකුරු පතිත කිරීමට භාවිත කරන මාධ්‍යයයි. ලේසර් මුද්‍රණ යන්ත්‍ර භාවිත කරන්නේ ටෝනර් (Toner) නමින් හැඳින්වෙන ඉතා සියුම් වියළි කුඩු වර්ගයකි. මෙම කුඩු ප්‍රධාන වශයෙන් ප්ලාස්ටික් 樹脂 (polymer resin) සහ යකඩ ඔක්සයිඩ්වලින් සමන්විත වේ. මුද්‍රණ ක්‍රියාවලියේදී ස්ථිතික විද්‍යුත් ආරෝපණ ආධාරයෙන් මෙම කුඩු කඩදාසිය වෙත ආකර්ෂණය කරගනු ලබන අතර, ඉන්පසු සෙල්සියස් අංශක 200ක පමණ ඉහළ උෂ්ණත්වයකින් යුත් රෝලර් (Fuser) මඟින් එම ප්ලාස්ටික් කුඩු දියකර කඩදාසි තන්තු සමඟ තදින් බද්ධ කරනු ලැබේ.
අනෙක් අතට, ඉන්ක්ජෙට් මුද්‍රණ යන්ත්‍ර ක්‍රියා කරන්නේ ක්ෂුද්‍ර දියර තීන්ත බිංදු (Liquid ink droplets) කඩදාසිය මතට විදීම මඟිනි. මෙහිදී තාපජ (Thermal) හෝ පීසෝ ඉලෙක්ට්‍රික් (Piezoelectric) තාක්ෂණය මඟින් මුද්‍රණ ශීර්ෂයේ (Print head) ඇති සියුම් සිදුරු හරහා තීන්ත බිංදු තත්පරයකට දහස් වාරයක් මුදා හරිනු ලැබේ. මෙම දියර තීන්ත කඩදාසියේ තන්තු මඟින් අවශෝෂණය කරගන්නා අතර, ඉන්පසු ස්වභාවිකව වියළීමට ඉඩ හැරේ. මෙම මූලික භෞතික වෙනස මුද්‍රණයේ ගුණාත්මකභාවය තීරණය කරන ප්‍රධාන සාධකය වේ.
ලේඛන මුද්‍රණය: වේගය, නිරවද්‍යතාවය සහ කඩදාසි අන්තර්ක්‍රියා
කළු-සුදු හෝ වර්ණවත් පෙළ ලේඛන (Text documents) මුද්‍රණය කිරීමේදී ලේසර් මුද්‍රණ යන්ත්‍ර අසමසම කාර්යක්ෂමතාවයක් පෙන්වයි. වියළි ටෝනර් කුඩු කඩදාසිය මතුපිට දියවී තැන්පත් වන බැවින්, අකුරුවල දාර ඉතා තියුණු සහ පැහැදිලිව දර්ශනය වේ. දියර තීන්ත මෙන් කඩදාසි තන්තු දිගේ පැතිරී යාමක් (Bleeding) සිදු නොවන බැවින්, ඉතා කුඩා අකුරු පවා ඉතා පැහැදිලිව කියවීමට හැකි වේ. තවද, ලේසර් මුද්‍රණ ජලයට ඔරොත්තු දෙන අතර කාලයත් සමඟ මැකී යාම අවම වේ.
ඉන්ක්ජෙට් යන්ත්‍ර මඟින් සාමාන්‍ය කඩදාසි මත ලේඛන මුද්‍රණය කිරීමේදී, තීන්තවල ඇති ජලය හෝ ද්‍රාවකය කඩදාසි තන්තු දිගේ කේශාකර්ෂණ බලය නිසා තරමක් පැතිරී යා හැක. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස අකුරුවල දාර තරමක් බොඳ විය හැකි අතර, අධික ලෙස තීන්ත අවශෝෂණය වීම නිසා කඩදාසිය රැලි වැටීමටද ඉඩ ඇත. වේගය අතින් බලන කලද, ලේසර් තාක්ෂණයට මුළු පිටුවම එකවර ආරෝපණය කර මුද්‍රණය කළ හැකි බැවින්, පේළියෙන් පේළියට තීන්ත විදින ඉන්ක්ජෙට් යන්ත්‍රවලට වඩා ඉතා වේගයෙන් ලේඛන මුද්‍රණය කළ හැක.
ඡායාරූප මුද්‍රණය: වර්ණ සංකලනය සහ විභේදන හැකියාව
උසස් තත්ත්වයේ ඡායාරූප මුද්‍රණය කිරීමේදී ඉන්ක්ජෙට් තාක්ෂණය ඉදිරියෙන්ම සිටී. ඡායාරූපවල පවතින සියුම් වර්ණ සංක්‍රමණයන් (Color gradients) සහ ස්වභාවික පෙනුම ලබාදීමට දියර තීන්තවලට සුවිශේෂී හැකියාවක් ඇත. විවිධ වර්ණවලින් යුත් ක්ෂුද්‍ර තීන්ත බිංදු කඩදාසිය මතදී එකිනෙක මිශ්‍ර වීමෙන් ඉතා පොහොසත් සහ නිවැරදි වර්ණ පරාසයක් (Color gamut) නිර්මාණය කළ හැක. විශේෂයෙන්ම, ග්ලොසි (Glossy) හෝ ක්ෂුද්‍ර සිදුරු සහිත විශේෂිත ඡායාරූප කඩදාසි භාවිත කිරීමේදී ඉන්ක්ජෙට් මුද්‍රණවල ගුණාත්මකභාවය ඉතා ඉහළ මට්ටමක පවතී.
ලේසර් මුද්‍රණ යන්ත්‍රවලට ඡායාරූප මුද්‍රණයේදී ස්වභාවික වර්ණ මිශ්‍ර කිරීමේ හැකියාව සීමිතය. ඒවා ක්‍රියා කරන්නේ කුඩා ලක්ෂ්‍ය රටා (Halftoning) මඟින් වර්ණ පෙනුම මවාපෑමෙනි. එමෙන්ම, ලේසර් මුද්‍රණවලදී භාවිත වන අධික උෂ්ණත්වය නිසා ග්ලොසි ඡායාරූප කඩදාසිවල ඇති ප්ලාස්ටික් ආලේපන දියවී යා හැකි බැවින්, සාමාන්‍ය ලේසර් යන්ත්‍ර සඳහා එවැනි කඩදාසි භාවිත කළ නොහැක. මේ නිසා සත්‍ය ඡායාරූපමය ගුණාත්මකභාවයක් ලබාගැනීමට ලේසර් තාක්ෂණය සුදුසු නොවේ.
පිරිවැය විශ්ලේෂණය සහ නඩත්තු රසායනය
මුද්‍රණ යන්ත්‍රයක් මිලදී ගැනීමේදී මෙන්ම එය දිගුකාලීනව භාවිත කිරීමේදීද පිරිවැය පිළිබඳව සැලකිලිමත් විය යුතුය. ඉන්ක්ජෙට් යන්ත්‍රවල ආරම්භක මිල සාපේක්ෂව අඩු වුවද, ඒවායේ නඩත්තු පිරිවැය ඉහළ විය හැක. ඔබ නිතර මුද්‍රණ කටයුතු නොකරන්නේ නම්, ඉන්ක්ජෙට් මුද්‍රණ ශීර්ෂයේ ඇති සියුම් සිදුරුවල පවතින දියර තීන්ත වියළී ගොස් සිදුරු අවහිර විය හැක. මෙය මඟහරවා ගැනීමට යන්ත්‍රය ස්වයංක්‍රීයව සිදු කරන පිරිසිදු කිරීමේ ක්‍රියාවලීන් (Cleaning cycles) සඳහා සැලකිය යුතු තීන්ත ප්‍රමාණයක් අපතේ යයි.
ලේසර් මුද්‍රණ යන්ත්‍රවල ආරම්භක මිල සහ ටෝනර් කාට්‍රිජ්වල මිල ඉහළ වුවද, ඒවායේ පිටුවක මුද්‍රණ පිරිවැය (Cost per page) ඉතා අඩුය. ටෝනර් යනු වියළි කුඩක් බැවින්, එය මාස ගණනාවක් භාවිත නොකර තිබුණද වියළී යාමක් හෝ ගුණාත්මකභාවය පිරිහීමක් සිදු නොවේ. එම නිසා, වරින් වර හෝ දිගු කාල පරතරයන් සහිතව මුද්‍රණය කරන පරිශීලකයන්ට ලේසර් තාක්ෂණය වඩාත් ලාභදායී සහ කරදරයකින් තොර විකල්පයක් වේ.
