නිවසකට ඇතුළු වන විටම හමුවන ශාලාව හෙවත් සාලයේ ඉඩකඩ ක්රමවත්ව කළමනාකරණය කරගැනීම ඉතා වැදගත් වේ. බරැති කබා, වැකියුම් ක්ලීනර් වැනි උපකරණ සහ අනෙකුත් ගෘහ භාණ්ඩ අවම ඉඩකඩක පිළිවෙළකට තැන්පත් කිරීම සඳහා බිත්ති කබඩ් එකක් (Built-in Wardrobe) සැලසුම් කිරීමේදී භෞතික විද්යාත්මක සහ ද්රව්යමය සාධක ගණනාවක් පිළිබඳව සැලකිලිමත් විය යුතුය. මෙමඟින් දෛනික කාර්යයන් පහසු වන අතර නිවසේ අභ්යන්තර පෙනුමද වඩාත් අලංකාරවත් වේ.
ද්රව්ය තේරීම සහ බර දරාගැනීමේ හැකියාව
කබඩ් එකක් සැලසුම් කිරීමේ පළමු පියවර වන්නේ ඒ සඳහා යොදාගන්නා ලී හෝ පැනල් වර්ග නිවැරදිව තෝරාගැනීමයි. තෙතමනය සහිත කබා සහ බරැති වැකියුම් ක්ලීනර් වැනි උපකරණ රඳවා තැබීමට සාමාන්ය චිප්බෝඩ් (MDF) වෙනුවට ශක්තිමත් ප්ලයිවුඩ් (Plywood) හෝ ඝනත්වයෙන් වැඩි එච්ඩීඑෆ් (HDF) පුවරු භාවිතා කිරීම වඩාත් යෝග්ය වේ. මෙමඟින් දිගුකාලීනව රාක්ක නැමීමට ලක්වීම (sagging) වළක්වා ගත හැකිය.
රාක්කවල ඝනකම අවම වශයෙන් මිලිමීටර 18ක් විය යුතු අතර, බර උපකරණ තබන රාක්ක සඳහා මිලිමීටර 22ක ඝනකමක් තිබීම වඩාත් යෝග්ය වේ. කබා එල්ලා තබන ලෝහ පොලු (hanging rods) සවිකිරීමේදී ඒවායේ දිග සෙන්ටිමීටර 90 නොඉක්මවිය යුතුය. ඊට වඩා දිගු කරන්නේ නම්, මැදින් අමතර ආධාරකයක් (middle support) සැපයිය යුතුය. එසේ නොමැති වුවහොත් ශීත කාලයේ භාවිත කරන බරැති කබා කිහිපයක් එකවර එල්ලීමේදී අධික ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය නිසා පොල්ල මැදින් නැමී යා හැක.
සිරස් කලාපකරණය සහ කාර්යක්ෂම ඉඩ කළමනාකරණය
කබඩ් එක තුළ ඇති ඉඩ උපරිමයෙන් ප්රයෝජනයට ගැනීමට නම් එය ප්රධාන සිරස් කලාප තුනකට බෙදා වෙන්කළ යුතුය. මෙමඟින් ශරීරයේ චලනයන් සහ උපකරණ භාවිතයේදී ඇතිවන පහසුව උපරිම වේ:
- පහළ කලාපය (පොළොවේ සිට සෙන්ටිමීටර 60 දක්වා): මෙම කලාපය බරැති ගෘහ උපකරණ වන වැකියුම් ක්ලීනර්, ස්ටීම් මොප් සහ බර සපත්තු තැබීමට වඩාත් සුදුසු වේ. බර ද්රව්ය පහළින් තැබීමෙන් මුළු කබඩ් එකෙහිම ගුරුත්ව කේන්ද්රය පහළ මට්ටමක පවත්වා ගනිමින් එහි ස්ථායීතාව තහවුරු කරයි. වැකියුම් ක්ලීනර් එකක් තැබීම සඳහා අවම වශයෙන් සෙන්ටිමීටර 100 ක සිරස් ඉඩක් සහ සෙන්ටිමීටර 40 ක තිරස් ඉඩක් වෙන්කළ යුතුය.
- මැද කලාපය (සෙන්ටිමීටර 60 සිට 180 දක්වා): නිතර භාවිත කරන කබා සහ ජැකට් එල්ලා තැබීමට මෙම කලාපය වෙන් කළ යුතුය. දිගු කබා සඳහා සෙන්ටිමීටර 140 ක පමණ සිරස් ඉඩක්ද, සාමාන්ය ජැකට් සහ කෙටි කබා සඳහා සෙන්ටිමීටර 100 ක පමණ ඉඩක්ද තිබීම ප්රමාණවත්ය. මෙම උස ප්රමාණයන් මිනිස් සිරුරේ සාමාන්ය අත දිගු කිරීමේ පරාසයට (reach range) ගැළපෙන පරිදි සකසා ඇත.
- ඉහළ කලාපය (සෙන්ටිමීටර 180 න් ඉහළ): කලාතුරකින් භාවිත කරන සංචාරක බෑග්, ශීත සෘතු බ්ලැන්කට් සහ අමතර කොටස් වැනි සැහැල්ලු ද්රව්ය ගබඩා කිරීමට මෙය යොදාගත හැක. මෙමඟින් කබඩ් එකේ ඉහළ කොටසට අනවශ්ය බරක් වැටීම වැළකෙන අතර අනතුරු සිදුවීමේ සම්භාවිතාවද අඩු වේ.
වාතාශ්රය සහ ආර්ද්රතා පාලනය පිළිබඳ විද්යාව
පිටත සිට පැමිණෙන විට කබා වල රැඳී ඇති තෙතමනය සහ දූවිලි සංවෘත කබඩ් එකක් තුළ රඳවා තැබීමෙන් දිලීර (mold) සහ අමිහිරි දුර්ගන්ධය ඇති විය හැක. මෙය වළක්වා ගැනීමට ස්වාභාවික වායු සංසරණය (natural air circulation) උපකාරී වේ. කබඩ් දොරවල් සඳහා සම්පූර්ණයෙන් වැසුණු පුවරු වෙනුවට සිදුරු සහිත හෝ දැල් සහිත දොරවල් (louvered doors) යෙදීමෙන් වාතය නිදහසේ ගලා යාමට ඉඩ සැලසේ.
කබඩ් එකෙහි ඉහළින් සහ පහළින් වාතාශ්රය ලබා දෙන සිදුරු (ventilation grilles) සවිකිරීමෙන් චිමිනි ආචරණය (chimney effect) ඇති කරමින් උණුසුම් වාතය ඉහළට ගොස් පිටවන අතර පහළින් සිසිල් සහ වියළි වාතය ඇතුළට ඇද ගනී. මෙය ඇඳුම් සහ ලෝහමය උපකරණ මලකෑමෙන් මෙන්ම දිරාපත් වීමෙන් ආරක්ෂා කිරීමට උපකාරී වන සරල භෞතික විද්යාත්මක ක්රියාවලියකි.
දොරවල් වර්ග සහ අවකාශීය චලිතය
ශාලාවේ ඇති ඉඩ ප්රමාණය අනුව දොරවල් තේරීම සිදුකළ යුතුය. පියන් දොරවල් (Hinged doors) භාවිත කරන්නේ නම්, දොර සම්පූර්ණයෙන්ම හැරවීමට සෙන්ටිමීටර 60-70 ක පමණ ඉඩක් කබඩ් එක ඉදිරිපිට තිබිය යුතුය. පටු ශාලාවලදී මෙය බාධාවක් විය හැක. එවැනි අවස්ථාවලදී ලිස්සා යන දොරවල් (Sliding doors) වඩාත් සුදුසු වේ. කෙසේ වෙතත්, ලිස්සා යන දොරවල් මඟින් කබඩ් එකෙන් අඩක් සැමවිටම වැසී පවතින බැවින් විශාල උපකරණ පිටතට ගැනීමට යාමේදී යම් අපහසුතාවක් ඇතිවිය හැකිය. එම නිසා, ලිස්සා යන දොරවල් යොදන්නේ නම් උපකරණ තබන කොටසට පහසුවෙන් ප්රවේශ විය හැකි පරිදි එහි පළල සැලසුම් කරන්න.
ගෘහ උපකරණ ක්රමවත්ව රඳවා තැබීම
වැකියුම් ක්ලීනර් වැනි උපකරණ ගබඩා කිරීමේදී ඒවායේ නම්යශීලී බට (flexible hoses) තියුණු ලෙස නැමීමෙන් වළක්වා ගත යුතුය. ප්ලාස්ටික් බට දිගුකාලීනව තදින් නමා තැබීමෙන් එම ද්රව්යයේ තෙහෙට්ටුව (material fatigue) ඇති වී බටය පුපුරා යාමට හෝ ඉරී යාමට ඉඩ ඇත. මේ සඳහා කබඩ් බිත්තියේ අර්ධ වෘත්තාකාර රඳවනයක් සවිකර බටය ඒ මතින් වටය ආකාරයට රැඳවීම වඩාත් සුදුසුය. තවද, බරැති යකඩින් කළ ස්ටෑන්ඩ් හෝ ඉස්කුරුප්පු රඳවන බිත්තියට ශක්තිමත්ව සවි කිරීමට වගබලා ගත යුතුය.
