ලච්චු සහිත ලිස්සන දොර අල්මාරියක් සැලසුම් කිරීමේදී, එහි ක්රියාකාරීත්වය සහ ඉඩකඩ උපරිමයෙන් ප්රයෝජනයට ගැනීම අතර නිසි සමතුලිතතාවයක් තිබිය යුතුය. මෙම ලිපියෙන් භෞතික විද්යාත්මක මූලධර්ම සහ නිවැරදි ඉඩ සැලසුම්කරණ ක්රමවේදයන් භාවිතයෙන් ලිස්සන දොර අල්මාරියක් ක්රමවත්ව බෙදා වෙන් කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ.
ලිස්සන දොර යාන්ත්රණය සහ ලච්චු පිහිටුවීම
ලිස්සන දොරවල් සහිත අල්මාරිවල ඇති ප්රධානතම අභියෝගය වන්නේ දොරවල් එකිනෙක මතින් ගමන් කරන විට ඇතිවන අවකාශීය සීමාවන්ය. ලච්චු (drawers) පිහිටුවීමේදී ඒවා දොරෙහි රාමුවට හෝ දොරවල් දෙක එකිනෙක හමුවන සන්ධිස්ථානයට (overlap zone) හසු නොවන සේ සැලසුම් කළ යුතුය. දොර සම්පූර්ණයෙන්ම විවෘත කළ විට ලච්චු බාධාවකින් තොරව පිටතට ඇදීමට හැකි විය යුතුය. මේ සඳහා අල්මාරියේ මුළු පළල සමාන කොටස්වලට බෙදා, දොරවල් සම්පූර්ණයෙන් විවෘත වන කලාපය තුළ පමණක් ලච්චු ස්ථානගත කිරීම අත්යවශ්ය වේ. සාමාන්යයෙන්, දොරවල් දෙකක් ඇති අල්මාරියක මැද කොටසෙහි ලච්චු තැබීමෙන් වැළකී, ඒවා වම් හෝ දකුණු කෙළවරේ කොටස්වලට වෙන් කිරීම වඩාත් ප්රායෝගික වේ.
බර බෙදා හැරීම සහ ගුරුත්වාකර්ෂණ මූලධර්ම
අල්මාරියක කල්පැවැත්ම සහ ව්යුහාත්මක ස්ථාවරත්වය රඳා පවතින්නේ එහි බර නිසි ලෙස බෙදා හැරීම මතය. බරින් වැඩි ද්රව්ය (උදාහරණයක් ලෙස ඇඳ ඇතිරිලි, ඝන රෙදි හෝ සපත්තු) සෑම විටම අල්මාරියේ පහළ කොටසේ පිහිටි ලච්චු හෝ රාක්කවල ගබඩා කළ යුතුය. මෙය අල්මාරියේ ගුරුත්ව කේන්ද්රය පහළින් තබා ගැනීමට උපකාරී වන අතර, එමඟින් ව්යුහය ඇලවීම හෝ විකෘති වීම වළක්වයි. සැහැල්ලු ඇඳුම් සහ නිතර භාවිත නොකරන ද්රව්ය ඉහළ රාක්කවල තැබිය හැකිය. ලච්චු සඳහා භාවිත කරන ලී ලෑලිවල ඝනකම සහ ඒවායේ දාරවල ඇති ඝර්ෂණ මට්ටම පිළිබඳවද සැලකිලිමත් විය යුතුය. ලෝහමය රේල් පීලි (metal runners) මඟින් ලච්චු පහසුවෙන් ලිස්සා යාමට සලස්වන අතර, ඒවායේ බර දරා ගැනීමේ හැකියාව ඉහළ නංවයි.
සිරස් සහ තිරස් අවකාශ බෙදීම
අල්මාරියක් ඇතුළත කොටස්වලට බෙදීමේදී සිරස් සහ තිරස් බෙදීම් නිවැරදිව සිදු කිරීම වැදගත් වේ. එදිනෙදා භාවිත කරන ඇඳුම් ඇස් මට්ටමේ (eye level) පිහිටි රාක්කවල තැබීමෙන් ඒවා පහසුවෙන් ලබාගත හැකිය.
- ඉහළ කලාපය (උස සෙන්ටිමීටර 180 ට වැඩි): නිතර භාවිත නොකරන සෘතුමය ඇඳුම් හෝ අමතර බ්ලැන්කට් ගබඩා කිරීමට සුදුසුය.
- මැද කලාපය (උස සෙන්ටිමීටර 80 සිට 180 දක්වා): එල්ලන ඇඳුම් (hangers), කමිස, සහ එදිනෙදා අඳින ඇඳුම් සඳහා සුදුසුය.
- පහළ කලාපය (උස සෙන්ටිමීටර 80 ට අඩු): ලච්චු පද්ධති සහ බර ද්රව්ය ගබඩා කිරීමට වඩාත් යෝග්ය වේ.
ද්රව්යවල භෞතික ගුණාංග සහ පාරිසරික බලපෑම්
අල්මාරියක් ඇතුළත ලී කොටස් සැලසුම් කිරීමේදී පරිසරයේ ඇති ආර්ද්රතාවය (humidity) කෙරෙහි අවධානය යොමු කළ යුතුය. ලී යනු ස්වාභාවිකවම වායුගෝලයේ ඇති තෙතමනය අවශෝෂණය කරමින් ප්රසාරණය හා සංකෝචනය වන ද්රව්යයකි. එමනිසා, ලච්චු සහ අල්මාරියේ පැති බිත්ති අතර අවම වශයෙන් මිලිමීටර 2-3 ක හිඩැසක් තැබීම අත්යවශ්ය වේ. මෙය ආර්ද්රතාවය වැඩි කාලවලදී ලච්චු සිරවීම වළක්වයි. එමෙන්ම, අල්මාරිය තුළ වායු සංසරණය (air circulation) නිසි පරිදි සිදු නොවුවහොත් තෙතමනය රැඳී තිබීමෙන් දිලීර හෝ පුස් වර්ග ඇති විය හැකිය. මෙය වැළැක්වීම සඳහා රාක්ක සහ පසුපස බිත්තිය අතර කුඩා ඉඩක් තැබීම හෝ වාතාශ්රය ලැබෙන සිදුරු සහිත පුවරු භාවිත කිරීම නිර්දේශ කෙරේ.
ක්රමවත් නඩත්තුව සහ දිගුකාලීන භාවිතය සඳහා උපදෙස්
අල්මාරියේ ලිස්සන දොරවල් සහ ලච්චුවල ක්රියාකාරීත්වය දිගුකාලීනව පවත්වා ගැනීම සඳහා නිතිපතා නඩත්තු කිරීම අවශ්ය වේ.
- දොරවල් දිවෙන පීලි (tracks) මත දූවිලි හා කුණු එකතු වීම වැළැක්වීම සඳහා ඒවා නිතර පිරිසිදු කරන්න.
- ලච්චුවල රේල් පීලි සඳහා සුදුසු ලිහිසි ද්රව්යයක් (silicone spray) වසරකට වරක් පමණ යෙදීමෙන් ඒවායේ ක්රියාකාරීත්වය මෘදු කළ හැකිය.
- අධික බරක් ලච්චු මත පැටවීමෙන් වළකින්න, මන්ද එය රේල් පීලි නැමීමට හේතු විය හැක.
