නානකාමරය තුළ රෙදි වියළීම බොහෝ විට කාමරයේ ආර්ද්රතාවය ඉහළ නැංවීමට සහ බිත්ති මත තෙතමනය රැඳීමට හේතු වේ. නිසි භෞතික විද්යාත්මක මූලධර්ම සහ වායු සංසරණ උපක්රම භාවිත කිරීම මගින් මෙම ගැටලුව අවම කර ගනිමින් කාර්යක්ෂමව රෙදි වියළා ගත හැකිය.
වාෂ්පීකරණය සහ සාපේක්ෂ ආර්ද්රතාවය පිටුපස ඇති විද්යාව
රෙදි වියළීම යනු සරලවම රෙදිවල ඇති ද්රව ජලය වාෂ්ප බවට පත්වී අවට වාතයට එකතු වීමේ ක්රියාවලියයි. වාතයට රඳවා ගත හැකි උපරිම ජල වාෂ්ප ප්රමාණය සීමිත වන අතර, එය සාපේක්ෂ ආර්ද්රතාවය (Relative Humidity) ලෙස හැඳින්වේ. නානකාමරයක් වැනි සංවෘත අවකාශයක රෙදි වියළන විට, අවට වාතය ඉක්මනින්ම ජල වාෂ්පවලින් සංතෘප්ත වේ. වාතයේ ආර්ද්රතාවය සියයට සියයට ආසන්න වන විට වාෂ්පීකරණ ක්රියාවලිය සම්පූර්ණයෙන්ම අඩාල වේ. එම නිසා, රෙදි ඉක්මනින් වියළීමට නම් නිරන්තරයෙන් වියළි වාතය සැපයීම සහ සංතෘප්ත වූ තෙත් වාතය ඉවත් කිරීම අත්යවශ්ය වේ. උෂ්ණත්වය ඉහළ යන විට වාතයට රඳවා ගත හැකි තෙතමනය ප්රමාණය වැඩි වන බැවින්, මඳ උණුසුම් පරිසරයක රෙදි වියළීම වඩාත් වේගවත් වේ.
වායු සංසරණය සහ තාප සංවහනය උපරිම කිරීම
වායු ගෝලීය පීඩනය සහ වායු ධාරා රෙදි වියළීමේ වේගය කෙරෙහි සෘජුවම බලපායි. නානකාමරයේ රෙදි වියළන රාක්කය තැබීමේදී පහත සඳහන් කරුණු කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීම වැදගත්ය:
- ජනේල සහ දොරවල් පිහිටීම: රාක්කය සැමවිටම ස්වභාවික වායු ධාරා ගලා යන රේඛාවක ස්ථානගත කරන්න. ජනේලයක් සුළු වශයෙන් විවෘත කර තැබීමෙන් කාමරය තුළට වියළි වාතය ඇතුළු වීමට සලස්වා, තෙත් වාතය පිටතට තල්ලු කළ හැකිය. දොර සහ ජනේලය යන දෙකම ස්වල්පයක් විවෘත කිරීමෙන් හරස් වාතාශ්රය (Cross-ventilation) නිර්මාණය කළ හැකිය.
- තාප ප්රභවයන් භාවිතය: උණුසුම් වාතය සැහැල්ලු බැවින් එය ඉහළට ගමන් කරයි. රෙදි වියළන රාක්කය නානකාමරයේ ඇති උණුසුම් ප්රදේශ ආසන්නයේ තැබීමෙන් වාෂ්පීකරණ වේගය වැඩි කළ හැකිය. බිම් මට්ටමට වඩා තරමක් ඉහළින් රෙදි වියළන රාක්කය ස්ථානගත කිරීම වඩාත් සුදුසුය.
- යාන්ත්රික වාතාශ්රය: නානකාමරයේ පිටාර පංකාවක් (Exhaust fan) තිබේ නම්, එය ක්රියාත්මක කිරීමෙන් කාමරය තුළ ඇති තෙතමනය සහිත වාතය ක්රමානුකූලව ඉවත් කළ හැකිය. මෙය ස්වභාවික වායු සංසරණය නොමැති අවස්ථාවලදී ඉතා වැදගත් වේ.
රෙදි රාක්කයේ ක්රමවත්ව රෙදි එල්ලීමේ තාක්ෂණය
රෙදි වියළන රාක්කය මත ඇඳුම් එල්ලන ආකාරය අනුව වායු ගලායාම තීරණය වේ. අවුල් සහගත ලෙස රෙදි එල්ලීමෙන් වායු සංසරණය අවහිර වී තෙතමනය රඳා පවතී.
මතුපිට වර්ගඵලය උපරිම කිරීම
රෙදිවැස්මක මතුපිට වර්ගඵලය (Surface Area) වැඩි වන තරමට වාෂ්පීකරණය වේගවත් වේ. ඇඳුම් එකිනෙක ගැටෙන සේ තදින් එල්ලීමෙන් වළකින්න. සෑම ඇඳුමකම දෙපසටම වාතය හොඳින් ස්පර්ශ වන සේ රාක්කයේ කම්බි දෙකක් අතර පරතරය තබමින් රෙදි එල්ලන්න. ඝනකමින් වැඩි රෙදි (තුවා, ඩෙනිම් කලිසම් වැනි) රාක්කයේ පිටත කෙළවරවල්වලටත්, සැහැල්ලු රෙදි මැද කොටසටත් එල්ලීම වඩාත් සුදුසුය. මෙයින් මුළු රාක්කය පුරාම ඒකාකාරී වායු ගලායාමක් සහතික කෙරේ.
ගුරුත්වාකර්ෂණය සහ ජල වහනය
ඇඳුම් එල්ලීමේදී ජලය ස්වභාවිකවම ගුරුත්වාකර්ෂණය නිසා පහළ කෙළවරට එකතු වේ. එම නිසා, රෙදිවල ඝනකම් කොටස් (කොලර්, සාක්කු, පටි) ඉහළට සිටින සේ එල්ලීමෙන් ජලය පහළට ගලා යාම පහසු වන අතර වියළීමේ ක්රියාවලිය වඩාත් ක්රමවත් වේ. ඇඳුම් එල්ලීමට පෙර ඒවා හොඳින් ගසා දැමීමෙන් රැලි වැටීම් අවම වන අතර මතුපිට වර්ගඵලය තවදුරටත් වැඩි වේ.
රසායනික සහ නිෂ්ක්රීය තෙතමනය අවශෝෂක භාවිතය
විදුලි බලයෙන් ක්රියාත්මක නොවන, නිෂ්ක්රීය තෙතමනය අවශෝෂක (Passive Dehumidifiers) භාවිත කිරීම නානකාමරයේ ආර්ද්රතාවය පාලනය කිරීමට ඇති සරල සහ සාර්ථක ක්රමයකි. මෙහිදී සෛද්ධාන්තිකව සිදුවන්නේ ජලාකර්ෂණීය (Hygroscopic) ද්රව්ය මගින් වාතයේ ඇති ජල අණු රසායනිකව බැඳ තබා ගැනීමයි.
- කැල්සියම් ක්ලෝරයිඩ් (Calcium Chloride): මෙය ඉතා ප්රබල ජලාකර්ෂණීය ලවණයකි. මෙයට වාතයෙන් තමන්ගේ බර මෙන් කිහිප ගුණයක ජල ප්රමාණයක් අවශෝෂණය කරගත හැකිය. මෙය කුඩා බඳුනක බහා නානකාමරයේ කොනක තැබීමෙන් වාතයේ ඇති අතිරික්ත තෙතමනය දියර බවට පත් කර එකතු කරගත හැකිය. මෙමගින් විදුලි පරිභෝජනයකින් තොරව සාර්ථකව ආර්ද්රතාවය අඩු කරගත හැකිය.
- සිලිකා ජෙල් (Silica Gel): කුඩා අවකාශ සඳහා සුදුසු මෙම ද්රව්යය මගින්ද වාතයේ ඇති තෙතමනය භෞතිකව අවශෝෂණය කරගනු ලබයි. මෙය නැවත නැවත භාවිත කළ හැකි පරිදි සකස් කරගත හැක.
මෙවැනි රසායනික ක්රමවේද භාවිත කිරීමෙන් නානකාමරයේ බිත්ති සහ සිවිලිම මත දිලීර (Mold and Mildew) වර්ධනය වීම වළක්වා ගත හැකි අතර, තෙතමනය නිසා රෙදිවලින් නිකුත් වන අප්රසන්න ගන්ධයන්ද සම්පූර්ණයෙන්ම මඟහරවා ගත හැකිය.
