ඩවුන් ජැකට් (Down Jacket) එකක් රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයෙන් සේදීමේදී බොහෝ දෙනෙකු මුහුණ දෙන ප්‍රධානතම ගැටලුවක් වන්නේ එහි ඇතුළත ඇති පිහාටු හෝ පුළුන් තට්ටුව එකට එකතු වී ගුලි ගැසීම සහ වියළුණු පසු මතුපිට සුදු පැහැති පැල්ලම් හෝ ඉරි ඇති වීමයි. නිවැරදි උෂ්ණත්වය, සේදීමේ තාක්ෂණය සහ රසායනික ද්‍රව්‍ය භාවිතය පිළිබඳ භෞතික විද්‍යාත්මක මූලධර්ම අවබෝධ කර ගැනීමෙන් මෙම ගැටලු සම්පූර්ණයෙන්ම වළක්වා ගත හැකිය.
භාවිත කළ යුතු රසායනික ද්‍රව්‍ය සහ පිහාටු ආරක්ෂා කරගැනීම
ඩවුන් ජැකට් නිෂ්පාදනය කර ඇත්තේ ස්වභාවික පක්ෂි පිහාටු (down feathers) භාවිතයෙනි. මෙම ස්වභාවික පිහාටු මත ජලයට ඔරොත්තු දෙන සහ ඒවායේ මෘදු බව පවත්වා ගන්නා ස්වභාවික තෙල් තට්ටුවක් (lanolin) අඩංගු වේ. සාමාන්‍ය රෙදි සෝදන කුඩු හෝ ප්‍රබල ක්ෂාරීය ද්‍රව්‍ය (alkaline detergents) මඟින් මෙම ස්වභාවික තෙල් තට්ටුව සම්පූර්ණයෙන්ම සේදී යයි. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස පිහාටු වියළි හා බිඳෙනසුලු බවට පත්වන අතර, ඒවා පහසුවෙන් එකිනෙක ඇලී ගුලි ගැසීමට පටන් ගනී.
එබැවින්, සේදීම සඳහා එන්සයිම (enzymes) සහ බ්ලීච් (bleach) රහිත, මෘදු දියර සබන් වර්ගයක් හෝ ඩවුන් ජැකට් සඳහාම විශේෂිත වූ පිරිසිදුකාරක දියරයක් (pH-neutral down wash) භාවිතා කළ යුතුය. එන්සයිම මඟින් පිහාටු වල ඇති ප්‍රෝටීන ව්‍යුහය දිය කර හරින බැවින් සාමාන්‍ය එන්සයිම අඩංගු සේදුම් ද්‍රව්‍ය භාවිතයෙන් සම්පූර්ණයෙන්ම වැළකී සිටිය යුතුය. එසේම, රෙදි මෘදුකාරක (fabric softeners) කිසිසේත්ම භාවිතා නොකළ යුතුය. මන්දයත් මෘදුකාරක මඟින් පිහාටු වල ක්ෂුද්‍ර සිදුරු වසා දමා ඒවායේ පරිවාරක හැකියාව (loft) අහිමි කරන බැවිනි.
සේදීමේ උෂ්ණත්වය සහ රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයේ සැකසුම්
ඩවුන් ජැකට් සේදීමේදී යාන්ත්‍රික බලපෑම අවම කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. ජලයේ උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 30 ට වඩා වැඩි නොවිය යුතුය. අධික උෂ්ණත්වය නිසා ජැකට් එකේ මැහුම් සහ ජලයට ඔරොත්තු දෙන පිටත ස්ථරයේ ඇති ආලේපන (DWR coatings) වලට හානි සිදුවිය හැකිය.
- සේදුම් ක්‍රමය (Cycle Selection): රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයේ 'Delicate' (සියුම් රෙදි සඳහා වන සැකසුම), 'Wool' හෝ 'Down Jacket' සැකසුම තෝරාගන්න.
- අමතර සේදීම (Extra Rinse): සබන් කුඩු හෝ දියර ඉතිරි වීමෙන් වියළුණු පසු සුදු පැල්ලම් (streaks) ඇති වේ. මෙය වළක්වා ගැනීමට අවම වශයෙන් 2-3 වතාවක් අමතර සේදීමේ වට (extra rinse cycles) ක්‍රියාත්මක කරන්න.
- භ්‍රමණ වේගය (Spin Speed): ජැකට් එක ඇතුළත ඇති ජලය ඉවත් කිරීම සඳහා අවසාන භ්‍රමණ වේගය විනාඩියකට වට 600 ත් 800 ත් (RPM) අතර මට්ටමක තබා ගන්න. අධික වේගයෙන් කැරකැවීමෙන් ඇතිවන කේන්ද්‍රාපසාරී බලය (centrifugal force) නිසා පිහාටු තට්ටුව තදින් තෙරපී නැවත යථා තත්ත්වයට පත් කළ නොහැකි ලෙස ගුලි ගැසිය හැක.
යාන්ත්‍රික බලපෑම ක්‍රමවත් කිරීම: වුල් බෝල භාවිතය
සේදීමේදී සහ වියළීමේදී ඇතිවන යාන්ත්‍රික ඝට්ටනය පාලනය කිරීම සඳහා විශේෂ උපක්‍රමයක් භාවිත කළ හැකිය. රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයේ බෙරය (drum) තුළට පිරිසිදු ටෙනිස් බෝල 3ක් හෝ ලොම් (wool dryer balls) බෝල කිහිපයක් ඇතුළත් කරන්න. මෙම බෝල මඟින් ජැකට් එක සේදෙන අතරතුර නිරන්තරයෙන් මෘදු ලෙස තට්ටු කිරීමක් සිදු කරයි.
මෙම ක්‍රියාවලිය නිසා ජැකට් එක ඇතුළත ඇති තෙත් පිහාටු එකිනෙක ඇලීම වළක්වන අතර, ඒවා අතර වාතය රඳවා ගැනීමට අවශ්‍ය ඉඩකඩ (air pockets) අඛණ්ඩව නිර්මාණය වේ. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස වියළී යාමෙන් පසුවද ජැකට් එක සතු මුල් පිම්බුණු ස්වභාවය සහ උණුසුම් බව ආරක්ෂා වේ.
නිවැරදිව වියළා ගැනීමේ සහ පිහාටු සකස් කිරීමේ ක්‍රමවේදය
ඩවුන් ජැකට් එකක් සෝදා අවසන් වූ පසු එය වියළා ගන්නා ආකාරය එහි අවසාන පෙනුම තීරණය කරයි. ජැකට් එක තෙත පිටින් එල්ලා තැබීමෙන් ගුරුත්වාකර්ෂණය නිසා තෙත් වූ පිහාටු පහළට එකතු වී විශාල ගුලි සාදයි. මෙය වළක්වා ගැනීමට ක්‍රම දෙකක් භාවිත කළ හැකිය:
ටම්බල් ඩ්‍රයර් (Tumble Dryer) භාවිතය: මෙය වඩාත්ම සාර්ථක ක්‍රමයයි. අඩු උෂ්ණත්වයක් (low heat) යටතේ වියළන යන්ත්‍රයට දමා, ඒ සමඟම පෙර සඳහන් කළ වුල් බෝල කිහිපයක් ඇතුළත් කරන්න. සෙමින් වියළීමේදී බෝල මඟින් පිහාටු ගුලි විසිරුවා හරින අතර ජැකට් එක නැවත පිම්බුණු ස්වභාවයට පත් කරයි.
ස්වාභාවිකව වියළීම: ඔබට වියළන යන්ත්‍රයක් නොමැති නම්, ජැකට් එක තිරස් අතට (flat) වියළන රාක්කයක් මත තබන්න. කිසිවිටකත් සිරස් අතට එල්ලා තැබන්න එපා. සෑම පැය කිහිපයකට වරක්ම ජැකට් එක මෘදු ලෙස දෙපසට සොලවා, ඇතුළත පිහාටු ගුලි අතින් මෘදු ලෙස තට්ටු කරමින් විසිරුවා හරින්න. සම්පූර්ණයෙන්ම වියළීමට දින දෙකක් පමණ ගත විය හැකි අතර, කාමරය හොඳින් වාතාශ්‍රය ලැබෙන ස්ථානයක් විය යුතුය.
දීර්ඝකාලීන නඩත්තුව සඳහා කෙටි පියවර ලැයිස්තුව
- සේදීමට පෙර සියලුම සිප් (zippers) සහ බොත්තම් වසා දමන්න.
- ජැකට් එක ඇතුළත පිටත පෙරළා (inside out) සෝදන්න.
- කිසිවිටකත් සෘජු සූර්යාලෝකයේ හෝ රේඩියේටර් මත තබා වියළන්න එපා.
- ගබඩා කිරීමට පෙර ජැකට් එක සම්පූර්ණයෙන්ම වියළී ඇත්දැයි තහවුරු කරගන්න.
