අධිශීතකරණයක් නොමැතිව නිපදවා ඇති බිත්තියට සවිකළ ශීතකරණ (Larder Fridges) මඟින් නැවුම් ආහාර ගබඩා කිරීම සඳහා උපරිම ඉඩකඩක් ලබාදෙයි. මෙමඟින් උපරිම ප්‍රයෝජන ලබාගැනීම සඳහා එහි අභ්‍යන්තර තාප ගති විද්‍යාව සහ වායු සංසරණ රටාවන් නිවැරදිව අවබෝධ කරගැනීම අත්‍යවශ්‍ය වේ.
තාප සංවහනය සහ ශීතකරණයේ උෂ්ණත්ව කලාප හඳුනාගැනීම
අධිශීතකරණයක් නොමැති ශීතකරණයක් තුළ වායු සංසරණය සිදුවන්නේ භෞතික විද්‍යාත්මක නියමයන්ට අනුවය. සීතල වාතය ඝනත්වයෙන් වැඩි බැවින් එය ස්වභාවිකවම පහළට ගමන් කරන අතර, සාපේක්ෂව උණුසුම් වාතය ඉහළට ගමන් කරයි. මෙම ස්වභාවික තාප සංවහන ක්‍රියාවලිය හේතුවෙන් ශීතකරණයේ විවිධ මට්ටම්වල විවිධ උෂ්ණත්වයන් නිර්මාණය වේ. මෙහිදී ඉහළම තට්ටුව සාපේක්ෂව උණුසුම් වන අතර පහළම තට්ටුව වඩාත් සීතල කලාපය බවට පත්වේ. මෙම උෂ්ණත්ව විචලනය නිවැරදිව වටහා ගැනීම ආහාර නරක් නොවී දිගුකාලීනව තබාගැනීමේ පළමු පියවරයි.
විවිධ ආහාර වර්ග සඳහා නිවැරදි කලාප තෝරාගැනීම
සෑම ආහාර කාණ්ඩයකටම අනන්‍ය වූ රසායනික හා ජෛව විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ පවතී. සෙල්සියස් අංශක 4 ක උෂ්ණත්වය යනු බැක්ටීරියා වර්ධනය අවම කරන විද්‍යාත්මක සීමාව වන අතර, විවිධ තට්ටු මේ සඳහා භාවිත කළ යුතු ආකාරය මෙසේය:
- ඉහළම තට්ටු (උණුසුම්ම කලාපය): පිසූ ආහාර, ඉතිරි වූ ආහාර, බටර් සහ චීස් වැනි දිනපතා භාවිතයට ගන්නා ද්‍රව්‍ය සඳහා වඩාත් සුදුසුය. මෙම කලාපයේ උෂ්ණත්වය සාමාන්‍යයෙන් සෙල්සියස් අංශක 6 ත් 8 ත් අතර පවතී.
- මැද තට්ටු: කිරි, යෝගට් සහ අනෙකුත් කිරි නිෂ්පාදන මෙන්ම ඉක්මනින් නරක් නොවන පිසූ ආහාර වර්ග මෙහි තැබිය හැකිය.
- පහළම තට්ටුව (සීතලම කලාපය): අමු මස්, මාළු හෝ බිත්තර වැනි බැක්ටීරියා වර්ධනය වීමේ අවදානම වැඩි ආහාර ද්‍රව්‍ය මෙහි ගබඩා කළ යුතුය. මෙමඟින් එම ආහාරවලින් වෙනත් ආහාරවලට බැක්ටීරියා කාන්දු වීමද වළකී.
- එළවළු සහ පළතුරු ලාච්චු: මෙම කොටස විශේෂයෙන්ම නිපදවා ඇත්තේ ආර්ද්‍රතාවය පාලනය කිරීමටය. නැවුම් කොළ පැහැති එළවළු සහ පළතුරු මෙහි බහා තැබීමෙන් ඒවායේ සජලනය ආරක්ෂා වේ.
එතිලීන් වායුව සහ රසායනික ප්‍රතික්‍රියා පාලනය
ඇතැම් පළතුරු සහ එළවළු ඉදීමේදී ස්වභාවිකව 'එතිලීන්' නමැති වායුමය හෝමෝනය මුදාහරියි. මෙම වායුව අවට ඇති අනෙකුත් එළවළු (විශේෂයෙන් කොළ පැහැති කොළ වර්ග) ඉක්මනින් කහ පැහැ වීමට සහ දිරාපත් වීමට හේතු වේ. අධිශීතකරණයක් නොමැති ශීතකරණයක වායු සංසරණය සීමිත බැවින්, මෙම වායුව එක් රැස් වීමේ ප්‍රවණතාව වැඩිය. එබැවින්, එතිලීන් නිපදවන ආහාර සහ එතිලීන්වලට සංවේදී ආහාර (පිපිඤ්ඤා, කැරට්, නිවිති) එකිනෙකින් වෙන් කර වෙනම වීදුරු බහාලුම්වල තැබීම විද්‍යාත්මකව වඩාත් සුදුසුය.
ආර්ද්‍රතාවය පාලනය කිරීම සහ වියළීම වැළැක්වීම
අධිශීතකරණයක් නොමැති ශීතකරණවල ඇති ප්‍රධාන වාසියක් වන්නේ එහි වාතය අධික ලෙස වියළි නොවීමයි. කෙසේ වෙතත්, වායු සංසරණය හේතුවෙන් විවෘතව තබන ආහාර ඉක්මනින් වියළී යා හැක. ආහාරවල ඇති ජලය වාෂ්පීකරණය වීම වැළැක්වීම සඳහා වීදුරු හෝ සෙරමික් බඳුන් භාවිත කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. ප්ලාස්ටික් බඳුන්වලට වඩා වීදුරු බඳුන්වල තාප සන්නායකතාවය වැඩි බැවින්, ඒවා ඉක්මනින් සීතල වන අතර ආහාරවල නැවුම් බව දිගුකාලීනව රඳවා තබා ගනී.
පද්ධතියේ කාර්යක්ෂමතාව සහ නඩත්තුව
සීතල පවත්වා ගැනීම සඳහා තාප ගති විද්‍යාත්මක ක්‍රියාවලිය අඛණ්ඩව සිදුවිය යුතුය. ශීතකරණයේ දොරෙහි ඇති රබර් පටිය (gasket) නිසි ලෙස වැසී පවතීදැයි වරින් වර පරීක්ෂා කරන්න. වාතය කාන්දු වීමක් සිදුවුවහොත්, උණුසුම් වාතය ඇතුළට පැමිණ ඝනීභවනය සිදුවන අතර එමඟින් බිත්ති මත ජල බිංදු තැන්පත් වේ. සති කිහිපයකට වරක් මද උණුසුම් ජලයෙන් සහ මෘදු පිරිසිදුකාරකයක් භාවිතයෙන් ඇතුළත පිසදැමීම මඟින් දිලීර වර්ධනය වීම සම්පූර්ණයෙන්ම වළක්වා ගත හැකිය. ශීතකරණය තුළ භාණ්ඩ අධික ලෙස පිරවීමෙන් වළකින්න. වායු සංසරණය සඳහා අවම වශයෙන් සියයට විස්සක පමණ නිදහස් ඉඩක් තැබීමට සැමවිටම වගබලා ගන්න.
