සාලයේ ඇති ලිප අසල දර ගබඩා කිරීමේදී වේවැල් කූඩ භාවිතය ඉතා ආකර්ශනීය මෙන්ම ප්රායෝගික විසඳුමකි. කෙසේ වුවත්, වියළි දරවලින් හැලෙන ලී කුඩු, සියුම් පොතු සහ අපද්රව්ය වේවැල් කූඩයේ සිදුරු අතරින් කාන්දු වී සාලයේ බිම අපිරිසිදු කිරීම නිරන්තරයෙන් සිදුවන ගැටලුවකි. නිවැරදි ද්රව්යමය බාධක තෝරාගැනීම, දර ඇසිරීමේ විද්යාත්මක ක්රමවේද සහ නිසි නඩත්තුව මඟින් මෙම ප්රශ්නය සම්පූර්ණයෙන්ම විසඳාගත හැක්කේ කෙසේදැයි මෙම ලිපියෙන් පැහැදිලි කෙරේ.
අභ්යන්තර ආවරණයක් තෝරාගැනීම: රෙදිපිළිවල භෞතික විද්යාව
වේවැල් කූඩයක ඇති ස්වභාවික සිදුරු වසා දැමීම සඳහා වඩාත්ම සාර්ථක විසඳුම වන්නේ කූඩය ඇතුළතට ගැළපෙන රෙදි ආවරණයක් (fabric liner) යෙදීමයි. මේ සඳහා භාවිත කරන රෙදි වර්ගයේ ඝනකම සහ තන්තු ව්යුහය ඉතා වැදගත් වේ. ඝන කපු කැන්වස් (canvas) හෝ ස්වභාවික ලිනන් (linen) රෙදි මේ සඳහා වඩාත් සුදුසුය. මෙම රෙදිවල ඇති සියුම් පරතරයන් මඟින් ලී කුඩු සහ අළු වැනි කුඩාම අංශු පවා පිටතට යාම වළක්වන අතරම, දරවල ඇති ඉතිරි තෙතමනය වාෂ්ප වී යාමට අවශ්ය වාතාශ්රය සපයයි.
ප්ලාස්ටික් හෝ පොලිතින් ආවරණ භාවිතයෙන් සම්පූර්ණයෙන්ම වැළකිය යුතුය. ප්ලාස්ටික් මඟින් වාතය ගමනාගමනය සම්පූර්ණයෙන්ම අවහිර කරන නිසා දරවල ඇති අභ්යන්තර තෙතමනය ඝනීභවනය වී කූඩය තුළ දිලීර සහ පුස් වර්ධනය වීමට ඉඩ ඇත. රෙදි ආවරණය කූඩයේ ඉහළ දාරය පුරා හොඳින් රැඳෙන සේ සකස් කර ගැනීමෙන්, දර කූඩයට දමන විට සහ පිටතට ගන්නා විට සිදුවන ඝර්ෂණය නිසා වේවැල් කැඩී යාමද වළක්වා ගත හැකිය.
දර පූර්ව-පිරිසිදු කිරීම: යාන්ත්රික ක්රමවේදය
දර කොට නිවස තුළට ගෙන ඒමට පෙර ඒවායේ බාහිර පෘෂ්ඨය සකස් කිරීම ඉතා වැදගත් පියවරකි. දරවල ඇති ලිහිල් පොතු සහ දූවිලි නිවසින් පිටතදීම ඉවත් කළ යුතුය. මේ සඳහා ලෝහමය කම්බි බුරුසුවක් (wire brush) හෝ රළු කෙඳි සහිත බුරුසුවක් භාවිත කළ හැකිය. දර කොටයේ පිටත පොත්ත දිगे මෙම බුරුසුව මඟින් තදින් මැදීමෙන්, ගැලවී යාමට ආසන්නව ඇති සියලුම දූවිලි හා ලී කැබලි ඉවත් වේ. මෙමඟින් සාලය තුළදී දරවලින් හැලෙන කුණු ප්රමාණය 90% කින් පමණ අඩු කරගත හැකිය.
එසේම, දර කොට කැපීමේදී ඇතිවන සියුම් කියත් කුඩු (sawdust) ඉවත් කිරීම සඳහා වියළි රෙදි කැබැල්ලකින් දර කොටස් පිසදැමීමද කළ යුතුය. මෙම පූර්ව-පිරිසිදු කිරීමේ ක්රියාවලිය මඟින් වේවැල් කූඩයේ ආවරණය මත එකතු වන අපද්රව්ය ප්රමාණය අවම වන අතර, නිතර නිතර රෙදි ආවරණය සේදීමේ අවශ්යතාවයද මඟහැරේ.
දර ඇසිරීමේ නිවැරදි තාක්ෂණය සහ ඝර්ෂණය අවම කිරීම
දර කූඩය තුළ ඇසිරීමේදී අනුගමනය කළ යුතු විශේෂ ක්රමවේදයක් පවතී. දර කොටස් එකිනෙක මත ගැටීමේදී සිදුවන ඝර්ෂණය නිසා අලුතින් ලී කුඩු නිපදවීම සිදු වේ. මෙය වළක්වා ගැනීම සඳහා පහත පියවර අනුගමනය කරන්න:
- පහළ ස්ථරය: කූඩයේ පතුලටම දමන දර කොටස්වල වඩාත් සුමට, පොත්ත රහිත පැත්ත පහළට සිටින සේ තබන්න. මෙය රෙදි ආවරණය ඉරී යාම වළක්වයි.
- සිරස් සහ තිරස් ඇසිරීම: දර කොටස් එකිනෙකට සමාන්තරව, තිරස් අතට ඇසිරීම කළ යුතුය. දර කොටස් ඇලයට හෝ අවුල් සහගත ලෙස දැමීමෙන් ඒවා එකිනෙක මත තෙරපී වැඩිපුර කුඩු සෑදේ.
- පොතු පිහිටීම: හැකිතාක් දුරට දරවල පොත්ත සහිත රළු කොටස් කූඩයේ මැද දෙසට මුහුණ ලා සිටින සේ අසුරන්න. මෙමඟින් කූඩයේ රෙදි ආවරණය සමඟ පොතු ගැටීම අවම වේ.
ගෘහස්ථ පරිසරය සහ උෂ්ණත්ව පාලනය
සාලය තුළ ඇති උෂ්ණත්වය සහ ආර්ද්රතාවය දරවල තත්ත්වයට සෘජුවම බලපායි. උදුන අසල අධික උණුසුමක් පවතින්නේ නම්, දරවල ඇති ඉතිරි සෙලියුලෝස් තන්තු ශීඝ්රයෙන් වියළීමට ලක් වේ. මෙම අතිශය වියළි ස්වභාවය නිසා ලී පොතු තවදුරටත් බිඳෙනසුලු වන අතර, සුළු චලනයකදී පවා කුඩු බවට පත් වේ. එබැවින් දර කූඩය උදුනේ සෘජු තාපය ලැබෙන සීමාවෙන් අවම වශයෙන් මීටරයක්වත් ඈතින් තැබීමට වගබලා ගන්න.
නිවස තුළ සාපේක්ෂ ආර්ද්රතාවය 40% ත් 50% ත් අතර ප්රමාණයක පවත්වා ගැනීමෙන් දර පමණට වඩා වියළී යාම පාලනය කළ හැකිය. මෙය නිවසේ වාතයේ ගුණාත්මකභාවය ඉහළ නැංවීමට මෙන්ම දරවලින් සිදුවන දූවිලි පිටවීම පාලනය කිරීමටද එකසේ දායක වන සාධකයකි.
පිරිසිදු කිරීමේ සහ නඩත්තු කිරීමේ පිළිවෙළ
දර කූඩය නිරන්තරයෙන් පිරිසිදුව තබා ගැනීම සඳහා ක්රමානුකූල නඩත්තු සැලැස්මක් තිබිය යුතුය. දර කූඩය සම්පූර්ණයෙන්ම හිස් වූ සෑම අවස්ථාවකදීම එහි රෙදි ආවරණය පිටතට ගෙන හොඳින් ගසා දමන්න. අවම වශයෙන් මසකට වරක්වත් මෙම රෙදි ආවරණය මද උණුසුම් ජලයෙන් සෝදා පිරිසිදු කිරීම සුදුසුය.
වේවැල් කූඩයේ සිදුරු අතර රැඳී ඇති සියුම් දූවිලි ඉවත් කිරීම සඳහා වැකියුම් ක්ලීනර් (vacuum cleaner) යන්ත්රයේ මෘදු බුරුසු සහිත තුණ්ඩය භාවිතා කරන්න. වේවැල් තන්තු කැඩී යාම වැළැක්වීම සඳහා සැහැල්ලු චලනයන්ගෙන් වැකියුම් කිරීම කළ යුතුය. කිසිවිටකත් තෙත රෙදි කඩකින් වේවැල් කූඩය තදින් පිසදැමීම නොකළ යුතුය, මන්ද ජලය නිසා වේවැල් මෘදු වී ඒවායේ ශක්තිමත්භාවය බිඳ වැටිය හැකි බැවිනි.