රෙදි සෝදන යන්ත්‍රය මත රෙදි කූඩය කම්පනයකින් තොරව ආරක්ෂිතව තබා ගන්නේ කෙසේද

රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයක් ක්‍රියාත්මක වන විට, විශේෂයෙන්ම එහි අධිවේගී භ්‍රමණ චක්‍රය (spin cycle) අතරතුරදී, විශාල කම්පනයක් ජනනය වේ. මෙයට ප්‍රධානතම හේතුව වන්නේ භ්‍රමණය වන බෙරය තුළ ඇති වන කේන්ද්‍රාපසාරී බලයයි (centrifugal force). බෙරය තුළ ඇති තෙත් රෙදි ඒකාකාරී ලෙස බෙදී නොමැති විට, ස්කන්ධ කේන්ද්‍රය මධ්‍යයෙන් ඉවතට ගමන් කරයි. මෙයින් ඇති වන ත්වරණය යන්ත්‍රයේ සමස්ත ව්‍යුහයම දෝලනය වීමට හේතු වේ. මෙම චාලක ශක්තිය යන්ත්‍රයේ ඉහළ මතුපිටට සම්ප්‍රේෂණය වන අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ඒ මත තබා ඇති රෙදි කූඩ වැනි බාහිර ද්‍රව්‍ය ලිස්සා යාමට හෝ බිම වැටීමට ඉඩ ඇත. රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයේ ඇති අභ්‍යන්තර කම්පන අවශෝෂක (shock absorbers) සහ ස්ප්‍රින්ග්ස් (springs) මඟින් මෙම කම්පනවලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් පාලනය කරන නමුත්, අසමතුලිත බරක් ඇති විට ඒවා ඉහළ පියස්ස දක්වාම ගමන් කරයි.

යන්ත්‍රය පරිපූර්ණ ලෙස මට්ටම් කිරීමේ වැදගත්කම

කම්පන අවම කිරීමේ මූලිකම සහ වැදගත්ම පියවර වන්නේ රෙදි සෝදන යන්ත්‍රය සම්පූර්ණයෙන්ම තිරස් මතුපිටක ස්ථාපනය කිරීමයි. යන්ත්‍රය සුළු වශයෙන් හෝ ඇලවී ඇත්නම්, ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය නිසා ඇති වන අසමතුලිතතාවය කම්පනය තීව්‍ර කරයි. මෙය නිවැරදි කිරීමට පහත පියවර අනුගමනය කරන්න:

• මට්ටම් කෝදුවක් (Spirit Level) භාවිතය: යන්ත්‍රයේ ඉහළ මතුපිට මත මට්ටම් කෝදුවක් තබා එය ඉදිරියෙන් පසුපසට සහ දෙපැත්තට සමබරදැයි පරීක්ෂා කරන්න.
• යටි පාද සකස් කිරීම: රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයේ යටි කොටසේ ඇති ගැලපිය හැකි ඉස්කුරුප්පු පාද (adjustable feet) කරකවමින් උස නිවැරදිව සකස් කරන්න. සියලුම පාද හතරම පොළව මත ස්ථාවරව තැබිය යුතුය.
• ලොක් නට් තද කිරීම: පාද නියමිත මට්ටමට සකස් කළ පසු, ඒවායේ ඇති ලොක් නට් (lock nuts) තදින් සවි කරන්න. එමඟින් කාලයත් සමඟ ඒවා බුරුල් වීම වළක්වයි.

කම්පන නාශක ද්‍රව්‍ය සහ ඒවායේ ක්‍රියාකාරිත්වය

භෞතික විද්‍යාවට අනුව, කම්පන තරංග වෙනත් මාධ්‍යයක් හරහා ගමන් කිරීමේදී ඒවායේ ශක්තිය අවශෝෂණය කරගත හැකිය. රෙදි සෝදන යන්ත්‍රය සහ රෙදි කූඩය අතරට හෝ යන්ත්‍රයේ පාද යටට කම්පන නාශක පෑඩ් (anti-vibration pads) යෙදීම මෙයට හොඳම විසඳුමයි. මේ සඳහා භාවිතා කරන ද්‍රව්‍යවල සුවිශේෂී ලක්ෂණ ඇත:

• ප්‍රත්‍යාස්ථ ද්‍රව්‍ය (Elastomeric Materials): ස්වාභාවික රබර් හෝ ඝන පොලියුරේතන් (polyurethane) වලින් සාදන ලද මැට් හෝ පෑඩ් කම්පන තරංග තමන් වෙත ලබාගෙන, ඒවා තාප ශක්තිය බවට පරිවර්තනය කර විසුරුවා හරියි.
• ඝර්ෂණ සංගුණකය වැඩි කිරීම (High Coefficient of Friction): රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයේ ලෝහ හෝ ප්ලාස්ටික් මතුපිට ඉතා සිනිඳු බැවින් කූඩය පහසුවෙන් ලිස්සා යයි. සිලිකොන් හෝ රබර් මැට් එකක් යන්ත්‍රය මත එලීමෙන් ඝර්ෂණය වැඩි වන අතර කූඩය සෙලවීමකින් තොරව රඳවා තබා ගනී.

රෙදි කූඩයේ බර සහ හැඩය සමබර කිරීම

රෙදි කූඩය තුළ ඇති ඇඳුම් අසමතුලිත ලෙස ගොඩගැසීමෙන්ද කම්පනය උත්සන්න විය හැකිය. ස්ථාවරත්වය උපරිම කිරීම සඳහා, කූඩයේ බර ව්‍යාප්තිය ක්‍රමානුකූල විය යුතුය. තෙත් හෝ බරින් වැඩි ඇඳුම් සැමවිටම කූඩයේ පතුලේ තැබීමට වගබලා ගන්න. එමඟින් කූඩයේ ගුරුත්වාකර්ෂණ කේන්ද්‍රය පහළට පැමිණෙන අතර, එය පෙරලීමට ඇති ඉඩකඩ බෙහෙවින් අඩු වේ. තවද, පුළුල් පතුලක් සහිත පැතලි රෙදි කූඩ තෝරා ගැනීමෙන් ස්පර්ශක වර්ගඵලය වැඩි වන අතර ස්ථාවරත්වය තවදුරටත් තහවුරු වේ.

දිගුකාලීන නඩත්තුව සහ පරීක්ෂාව

කාලයත් සමඟ යන්ත්‍රයේ ක්‍රියාකාරිත්වය සහ නිවසේ පොළවේ ස්වභාවය වෙනස් විය හැකිය. එබැවින්, මාස කිහිපයකට වරක් යන්ත්‍රයේ මට්ටම නැවත පරීක්ෂා කිරීම සුදුසුය. රබර් පෑඩ් දිරාපත් වී ඇත්නම් හෝ ඒවායේ ප්‍රත්‍යාස්ථතාව ගිලිහී ඇත්නම් වහාම ඒවා ප්‍රතිස්ථාපනය කරන්න. මෙමඟින් රෙදි සෝදන යන්ත්‍රයේ ආයු කාලය වැඩි වනවා පමණක් නොව, ගෘහස්ථ පරිසරයේ නිහඬතාවය සහ ආරක්ෂාවද රැකේ.