බැල්කනියේ ඉඩකඩ සීමිත වුවද, නිවැරදිව සැලසුම් කරන ලද එල්ලන රෙදි වියළන රාක්කයක් මඟින් ඇඳුම් වේලීමේ ක්‍රියාවලිය වඩාත් කාර්යක්ෂම සහ ක්‍රමවත් කරගත හැකිය. මෙහිදී වායු සංසරණය සහ ගුරුත්වාකර්ෂණය වැනි භෞතික විද්‍යාත්මක මූලධර්ම උපයෝගී කරගනිමින් රෙදිපිළිවල ගුණාත්මකභාවය ආරක්ෂා වන පරිදි වියළා ගැනීම සිදු කරනු ලබයි.
වායු සංසරණය සහ වාෂ්පීකරණයේ භෞතික විද්‍යාව
ඇඳුම් වියළීම යනු සරලවම ජලය වාෂ්පීකරණය වීමේ ක්‍රියාවලියයි. බැල්කනියක රෙදි වියළීමේදී ස්වාභාවික සුළඟ සහ උෂ්ණත්වය ප්‍රධාන කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. ඇඳුම් වටා ඇති වාතයේ සාපේක්ෂ ආර්ද්‍රතාවය ඉහළ යන විට වාෂ්පීකරණ වේගය අඩු වේ. එල්ලන රෙදි වියළන රාක්කයක් මඟින් ඇඳුම් පොළොවෙන් ඉහළ මට්ටමක රඳවා තැබීම නිසා, බැල්කනියේ පහළ කොටසට වඩා ඉහළින් ගලා යන වේගවත් වායු ධාරාවලට රෙදි නිරාවරණය වේ.
මීට අමතරව, උණුසුම් වාතය සැහැල්ලු වී ඉහළට ගමන් කිරීමේ සංවහන ප්‍රවාහය (convection currents) හේතුවෙන්, සිවිලිමට හෝ බිත්තියට සවි කරන ලද රාක්කවල ඇති ඇඳුම් වඩාත් වේගයෙන් වියළී යයි. රෙදි අතර අවම වශයෙන් සෙන්ටිමීටර 5 ක පරතරයක් තැබීමෙන් වාතය බාධාවකින් තොරව ගලා යාමට ඉඩ සැලසෙන අතර, එමඟින් තෙතමනය රැඳී පවතින සීමාකාරී වායු ස්ථරය (boundary layer) ඉවත් වේ.
ද්‍රව්‍ය විද්‍යාව: කල්පැවැත්ම සහ පිරිසිදුකම තීරණය කරන සාධක
බාහිර පරිසරයට නිරාවරණය වන බැල්කනි වියළන රාක්ක සඳහා භාවිත කරන ද්‍රව්‍ය පිළිබඳව විශේෂ අවධානයක් යොමු කළ යුතුය. සූර්යාලෝකයේ ඇති පාරජම්බුල කිරණ (UV rays) සහ වායුගෝලීය තෙතමනය හේතුවෙන් ලෝහමය කොටස් දිරාපත් වීමට හෝ මලකඩ කෑමට ලක් විය හැකිය. මේ සඳහා වඩාත්ම සුදුසු වන්නේ ඇනෝඩීකරණය කරන ලද ඇලුමිනියම් (anodized aluminum) හෝ උසස් තත්ත්වයේ නොදිරන වානේ (stainless steel) ය.
- ඇනෝඩීකරණය කළ ඇලුමිනියම්: මෙහි මතුපිට ඇති ඔක්සයිඩ් ස්ථරය නිසා ලෝහය තවදුරටත් ඔක්සිකරණය වීම වළකින අතර, බරින් අඩු වීම නිසා සවි කිරීම පහසු වේ.
- නොදිරන වානේ (Stainless Steel): ක්‍රෝමියම් අන්තර්ගතය නිසා මලකඩ කෑමට උපරිම ප්‍රතිරෝධයක් දක්වන අතර, බර ඇඳුම් එල්ලීමේදී නැමීමකින් තොරව ශක්තිමත්ව පවතී.
ප්ලාස්ටික් ආලේපිත කම්බි භාවිතයේදී කාලයත් සමඟ ප්ලාස්ටික් තට්ටුව ඉරිතලා යාමෙන් ඇතුළත ඇති යකඩ මලකඩ කා ඇඳුම්වල නොමැකෙන පැල්ලම් ඇති විය හැක. එබැවින්, ද්‍රව්‍යමය ගුණාත්මකභාවය පිළිබඳව සැලකිලිමත් වීම දිගුකාලීන භාවිතය සඳහා අත්‍යවශ්‍ය වේ.
ක්‍රමවත් රෙදි එල්ලීමේ තාක්ෂණය සහ අනුපිළිවෙල
රෙදිපිළිවල හැඩය ආරක්ෂා කර ගනිමින් සහ රැලි වැටීම අවම කරමින් වියළා ගැනීමට නම් නිවැරදි තාක්ෂණයන් අනුගමනය කළ යුතුය. බරින් වැඩි ඝන රෙදිපිළි (ජීන්ස්, තුවා වැනි) රාක්කයේ පිටත කෙළවරින් හෝ වැඩිපුර සුළං වදින ස්ථානවලින් එල්ලිය යුතුය. සැහැල්ලු කපු සහ සේද රෙදිපිළි මැද කොටස්වල එල්ලීම සුදුසුය.
ඇඳුම් එල්ලීමේදී ගුරුත්වාකර්ෂණ බලපෑම නිසා රෙදි ඇදීමට ලක් විය හැක. විශේෂයෙන් ලොම් (wool) සහ ගෙතුම් රෙදි (knitted fabrics) සිරස් අතට එල්ලීමෙන් ඒවායේ හැඩය වෙනස් වේ. එවැනි ඇඳුම් තිරස් අතට රාක්කය මත තබා වියළීම වඩාත් සුදුසුය. කමිස සහ ටී-ෂර්ට් උරහිස් කොටසින් එල්ලීම වෙනුවට, යටි කෙළවරින් රඳවා තැබීමෙන් උරහිස් ප්‍රදේශය ඇදීම වැළකේ.
ඉඩකඩ කළමනාකරණය සහ භාවිතයේ පහසුව
නූතන බැල්කනි සඳහා බිත්තියට සවි කළ හැකි සහ භාවිත නොකරන අවස්ථාවලදී නමා තැබිය හැකි (folding/retractable) රාක්ක වඩාත් ප්‍රායෝගික වේ. සිවිලිමට සවි කර ඇති කඹ සහ පුලි පද්ධතියක් (pulley system) සහිත රාක්ක මඟින් රෙදි එල්ලීමේදී රාක්කය පහළට ගෙන, පසුව එය ඉහළට ඔසවා තැබීමට ඉඩ සලසයි. මෙමඟින් බැල්කනියේ බිම් ඉඩ සම්පූර්ණයෙන්ම නිදහස් වන අතර, හිසට ඉහළින් ඇති ඉඩකඩ ඵලදායී ලෙස උපයෝගී කරගත හැකිය.
මෙවැනි පද්ධති සවිකිරීමේදී බිත්තියේ හෝ සිවිලිමේ ශක්තිමත්භාවය පිළිබඳව සැලකිලිමත් විය යුතුය. කොන්ක්‍රීට් බිත්ති සඳහා සුදුසු ඇන්කර් බෝල්ට් (anchor bolts) භාවිත කිරීමෙන් උපරිම බර දැරීමේ හැකියාව තහවුරු කරගත හැකිය.
