රෙදි සේදීමේ ක්රියාවලිය එදිනෙදා ජීවිතයේ අත්යවශ්ය නමුත් ශාරීරිකව බෙහෙවින් වෙහෙසකර කාර්යයකි. රෙදි සෝදන සහ වියළන යන්ත්රවල පිහිටීම, උස සහ ඒවා ක්රියා කරවන පිළිවෙළ නිවැරදිව සැලසුම් කිරීමෙන් කොන්දේ කැක්කුම සහ සන්ධි වේදනා වළක්වා ගනිමින් ඉහළ කාර්යක්ෂමතාවක් ලබා ගත හැකිය. මෙම ලිපියෙන් භෞතික විද්යාත්මක මූලධර්ම සහ කාර්ය විද්යාව පදනම් කරගනිමින් ඔබේ සිරුර ආරක්ෂා වන පරිදි රෙදි සේදීමේ අවකාශය සැලසුම් කරන ආකාරය පැහැදිලි කරයි.
කොඳු ඇට පෙළේ ජෛව යාන්ත්රණය සහ යන්ත්ර උස
මිනිස් සිරුර ඉදිරියට නැමීමේදී, විශේෂයෙන්ම බරක් එසවීමේදී, පහළ කොඳු ඇට පෙළේ පෘෂ්ඨවංශී තැටි මත අතිවිශාල පීඩනයක් ඇති වේ. භෞතික විද්යාත්මක අධ්යයනවලට අනුව, සිරුර අංශක 60 ක් ඉදිරියට නැමීමේදී කොන්ද මත ඇති වන බලය කෙළින් සිටගෙන සිටිනවාට වඩා හතර ගුණයකින් වැඩි වේ. රෙදි සෝදන යන්ත්රයෙන් තෙත් රෙදි ඉවතට ගැනීමේදී මෙම ආතතිය තවත් වැඩි වන්නේ තෙත් රෙදිවල අඩංගු ජලයේ අමතර බර නිසාය.
මෙම ගැටලුව වළක්වා ගැනීම සඳහා රෙදි සෝදන සහ වියළන යන්ත්රවල උස සකස් කිරීම අත්යවශ්ය වේ. ඉදිරිපසින් රෙදි දමන යන්ත්ර බිම් මට්ටමේ සිට සෙන්ටිමීටර 30 ත් 40 ත් අතර උසකින් යුත් ශක්තිමත් පදික වේදිකාවක් මත තැබීමෙන්, පරිශීලකයාට කොන්ද නොනමා කෙළින් තබාගෙන රෙදි ඇතුළු කිරීමට සහ ඉවතට ගැනීමට අවස්ථාව ලැබේ. මෙය කොඳු ඇට පෙළේ ඇති වන තැටි විස්ථාපනය සහ මාංශ පේශි ඇදීම් වළක්වා ගැනීමට සෘජුවම දායක වන සරල නමුත් විද්යාත්මක විසඳුමකි.
සිරස්ව සහ තිරස්ව ස්ථාපනය කිරීමේ සන්සන්දනය
ස්ථාපන සැලසුම්කරණයේදී ප්රධාන ක්රම දෙකක් පවතී. පළමු ක්රමය වන්නේ යන්ත්ර දෙක එක මත එක තැබීමයි. මෙම ක්රමය සීමිත ඉඩකඩක් ඇති නිවාස සඳහා ඉතා යෝග්ය වුවද, එහි කාර්ය විද්යාත්මක අවාසි කිහිපයක් පවතී. මෙහිදී රෙදි සෝදන යන්ත්රය සැමවිටම පහළින්ද, වියළන යන්ත්රය ඉහළින්ද තැබිය යුතුය. තෙත් රෙදි පහළින් ගෙන ඉහළට එසවීමේදී උරහිස් සහ දෑත්වල සන්ධිවලට වැඩි ආතතියක් දැනේ. විශේෂයෙන්ම උසින් අඩු පුද්ගලයන්ට ඉහළ වියළන යන්ත්රය ක්රියා කරවීම සඳහා දෑත් සිරුරේ මට්ටමට වඩා ඉහළට එසවීමට සිදු වේ.
දෙවන ක්රමය වන්නේ යන්ත්ර දෙක එක ළඟ තිරස්ව තැබීමයි. ඉඩකඩ පවතින සෑම අවස්ථාවකදීම මෙම ක්රමය වඩාත් සුවපහසු වේ. මෙහිදී යන්ත්ර දෙකම එකම උසකින් පවතින බැවින්, තෙත් රෙදි සෝදන යන්ත්රයේ සිට වියළන යන්ත්රයට මාරු කිරීම සඳහා සිරුරේ බර කේන්ද්රය වෙනස් කිරීම හෝ ඉහළට එසවීම අවශ්ය නොවේ. රෙදි තිරස් අතට කෙටිම දුරකින් මාරු කළ හැකි බැවින් කාලය සහ ශාරීරික ශක්තිය දෙකම ඉතිරි වේ.
චලන ප්රශස්තකරණය සහ දොරවල් විවෘත වන දිශාව
රෙදි සේදීමේදී අනවශ්ය ලෙස ශරීරය වටකුරු ලෙස හැරවීම කොන්දේ ආබාධවලට ප්රධානතම හේතුවකි. රෙදි සෝදන යන්ත්රයෙන් රෙදි ගෙන වියළන යන්ත්රයට දැමීමේදී සිරුර දෙපසට කැරකැවීම වළක්වා ගැනීම සඳහා දොරවල් විවෘත වන දිශාව නිවැරදිව තෝරාගත යුතුය. වඩාත් කාර්ය විද්යාත්මක සැකැස්ම වන්නේ යන්ත්ර දෙකේ දොරවල් මැදින් දෙපසට විවෘත වීමයි (රෙදි සෝදන යන්ත්රයේ දොර වමටත්, වියළන යන්ත්රයේ දොර දකුණටත්). මෙමඟින් මැද ඇති අවකාශය කිසිදු බාධාවකින් තොරව විවෘත වන අතර, පරිශීලකයාට එකම ස්ථානයක සිටගෙන කිසිදු කැරකැවීමකින් තොරව රෙදි මාරු කිරීමේ පහසුව ලැබේ.
තෙත් රෙදි හැසිරවීමේ භෞතික විද්යාව
රෙදි සේදීමේ ක්රියාවලියේදී වඩාත්ම බර උසුලන අවස්ථාව වන්නේ තෙත් රෙදි හැසිරවීමයි. වියළි රෙදිවලට වඩා තෙත් රෙදිවල බර ජලය අවශෝෂණය වීම නිසා දෙගුණයකටත් වඩා වැඩි විය හැකිය. මෙහිදී යන්ත්රයෙන් රෙදි එකවර විශාල ප්රමාණයක් ඇද නොගෙන, කොටස් වශයෙන් ඉවතට ගැනීම සිරුරට පහසු වේ. උරහිස් සහ වැලමිට සන්ධිවලට වන ආතතිය අවම කිරීම සඳහා රෙදි ඉවතට ගන්නා විට සිරුර යන්ත්රයට හැකිතාක් සමීපව තබා ගත යුතුය. සිරුරෙන් ඈතින් බරක් එසවීමේදී කොඳු ඇට පෙළට ලැබෙන ව්යවර්ථය බෙහෙවින් වැඩි වන බැවින්, හැකිතාක් යන්ත්රය අසලටම වී රෙදි මාරු කිරීම ශාරීරික සෞඛ්යයට හිතකර වේ.
සේදීමේ රසායනික ද්රව්ය හැසිරවීම සහ ආලෝකකරණය
භෞතික සැකැස්මට අමතරව, රෙදි සේදීමට ගන්නා ද්රව්ය ගබඩා කරන ආකාරයද සිරුරේ සුවපහසුවට බලපායි. රෙදි සෝදන කුඩු, ද්රව සබන් සහ අනෙකුත් රසායනික ද්රව්ය සැමවිටම වැලමිට සහ උරහිස් අතර උසකින් (සෙන්ටිමීටර 100-130) පිහිටි රාක්කයක ගබඩා කළ යුතුය. ඉතා පහළින් ඇති රාක්කවලින් බරැති සබන් බෝතල් ගැනීමට යාමේදී කොන්ද නැමීමට සිදු වන අතර, ඉතා ඉහළින් තැබීමේදී ද්රව්ය ඇස්වලට හැලීමේ අවදානමක් පවතී. කුඩා බෝතල්වලට ද්රව සබන් පුරවා භාවිත කිරීමෙන් මැණික් කටුව මත ඇති වන ආතතිය අවම කරගත හැකිය. එමෙන්ම, රෙදි සෝදන කාමරයේ ආලෝකකරණයද වැදගත් වේ. අඳුරු පරිසරයකදී රෙදිවල ඇති පැල්ලම් පරීක්ෂා කිරීම සඳහා සිරුර ඉදිරියට නැමීමට සිදු වන අතර, මෙය ගැබ්ගෙල ආතතියට හේතු වේ. යන්ත්රවලට සහ වැඩතලයට ඉහළින් සෙවනැලි නොවැටෙන පරිදි දීප්තිමත්, විසිරුණු ආලෝකයක් ලබා දීමෙන් නිවැරදි ඉරියව්ව පවත්වා ගැනීමට පහසු වේ.
කාර්ය විද්යාත්මක රෙදි සේදීමේ පරීක්ෂණ ලැයිස්තුව
- උස සකස් කිරීම: ඉදිරිපසින් රෙදි දමන යන්ත්ර බිම තැබීම වෙනුවට සෙන්ටිමීටර 30-40ක් උසින් යුත් පදික වේදිකාවක් මත ස්ථාපනය කරන්න.
- දොරවල් සැකසීම: යන්ත්ර දෙකේ දොරවල් එකිනෙකට ප්රතිවිරුද්ධ දිශාවට විවෘත වන සේ සකසා ගන්න.
- වැඩතල උස: රෙදි වර්ග කිරීමට සහ නැවීමට සෙන්ටිමීටර 85-90ක් උසින් යුත් ස්ථාවර වැඩතලයක් භාවිත කරන්න.
- ගබඩා කිරීම: රෙදි සෝදන රසායනික ද්රව්ය බිම තැබීමෙන් වළකින්න; ඒවා සැමවිටම වැලමිට මට්ටමේ රාක්කයක තබන්න.
- ප්රවාහනය: රෙදි ප්රවාහනය සඳහා කොන්ද නොනමා තල්ලු කළ හැකි රෝද සහිත බාස්කට් භාවිත කරන්න.
