වැකියුම් සීලර් යන්ත්ර සඳහා භාවිතා කරන බෑග් (vacuum sealer bags) නිසි ලෙස ගබඩා කර තබා ගැනීම ආහාර කල් තබා ගැනීමේ ක්රියාවලියේදී අතිශය තීරණාත්මක සාධකයකි. මෙම බෑග් රැලි වැටීම හෝ නැමීම නිසා ඒවායේ ඇති වාතය රහිත ස්ථරවලට හානි සිදුවන අතර, එමඟින් පසුව ආහාර වැකියුම් කිරීමේදී වාතය කාන්දු වීම් සිදු විය හැක. නිසි ගබඩා ක්රමවේද අනුගමනය කිරීමෙන් බෑග්වල ගුණාත්මකභාවය මෙන්ම මුළුතැන්ගෙයි පිළිවෙලද පහසුවෙන් ආරක්ෂා කරගත හැක.
වැකියුම් බෑග්වල ව්යුහය සහ රැලි වැටීමේ බලපෑම
වැකියුම් සීලර් බෑග් සාමාන්ය ප්ලාස්ටික් බෑග් මෙන් නොවේ. මේවා බහු-ස්ථර තාක්ෂණයෙන් (multi-layer co-extrusion) නිෂ්පාදනය කර ඇත. සාමාන්යයෙන් මෙහි පිටත ස්ථරය පොලියමයිඩ් (Polyamide - PA) වලින්ද, ඇතුළු ස්ථරය පොලිතීන් (Polyethylene - PE) වලින්ද සමන්විත වේ. පොලියමයිඩ් ස්ථරය මඟින් බාහිර ඔක්සිජන් සහ තෙතමනය ඇතුල් වීම වළක්වන අතර, පොලිතීන් ස්ථරය මඟින් තාපය ආධාරයෙන් බෑගය මුද්රා තැබීමට (heat sealing) උපකාරී වේ.
මෙම බෑග් තදින් නැමූ විට හෝ එකිනෙක මත ගොඩගසා තැබීමේදී ඇතිවන අධික පීඩනය නිසා එම සියුම් ස්ථරවල ක්ෂුද්ර ඉරිතැලීම් (micro-cracks) හෝ ස්ථර වෙන්වීම් (delamination) සිදු විය හැක. බාහිර පෙනුමෙන් මෙය හුදෙක් රැලි වැටීමක් ලෙස පෙනුනද, සැබවින්ම එය බෑගයේ වාතය රඳවා ගැනීමේ හැකියාව නැති කර දමයි. එම නිසා, බෑගයේ නම්යශීලී බව සහ ශක්තිමත් බව රැක ගැනීමට නම් ඒවා රැලි නොවැටෙන සේ ගබඩා කිරීම අත්යවශ්ය වේ.
භෞතික විද්යාත්මක පැහැදිලි කිරීම: ප්ලාස්ටික් විකෘති වීම
ප්ලාස්ටික් බෑග් නැමුණු විට සිදුවන ක්රියාවලිය භෞතික විද්යාත්මකව පැහැදිලි කළ හැක. ප්ලාස්ටික් සතු "මතක ශක්තිය" (polymer memory) නිසා එය දිගු කාලයක් නැවී තිබුණහොත් එම නැමුණු හැඩය ස්ථිරවම පවතී. මෙම ස්ථිර විකෘති වීම (plastic deformation) හේතුවෙන් බෑගය දිග හැර වැකියුම් සීලර් යන්ත්රයට ඇතුල් කළද, එම නැමුණු ස්ථාන හරහා වාතය සම්පූර්ණයෙන්ම ඉවත් කිරීම අපහසු වේ. සීල් තැබීමේ රත් වූ තීරුව (heating element) මත රැලි වැටුණු කොටසක් පිහිටියහොත්, එම ස්ථානයේ තාපය ඒකාකාරීව නොලැබෙන බැවින් සීල් එක නිසි පරිදි නොවැදී වාතය කාන්දු වේ.
රැලි වැටීම වැළැක්වීම සඳහා හොඳම ගබඩා ක්රමවේද
වැකියුම් බෑග් ගබඩා කිරීමේදී පහත සඳහන් ප්රායෝගික සහ විද්යාත්මක ක්රමවේද අනුගමනය කිරීමෙන් ඒවායේ කල්පැවැත්ම උපරිම කරගත හැක:
- තැටි මත සමතලා කර තැබීම (Flat Stacking): බෑග් කිසි විටෙකත් නමා හෝ පොඩි කර නොතැබිය යුතුය. ලාච්චුවක් තුළ නොගැඹුරු උණ බම්බු (bamboo) හෝ ලී තැටියක් තබා, ඒ මත බෑග් එක මත එක සමතලා වන සේ පිළිවෙලට සැකසීම වඩාත්ම සුදුසු ක්රමයයි. මෙය ප්ලාස්ටික් ස්ථරවලට අනවශ්ය පීඩනයක් ඇතිවීම වළක්වයි.
- රෝල් ආකාරයෙන් ගබඩා කිරීම (Rolling): ඔබ මිලදී ගන්නේ රෝල් ආකාරයේ වැකියුම් බෑග් (vacuum rolls) නම්, ඒවා දිග හැර නැමීමට උත්සාහ නොකරන්න. මුල් රෝල් ආකාරයෙන්ම තබා ගනිමින් අවශ්ය ප්රමාණය පමණක් කපා ගැනීම සිදු කළ යුතුය. රෝල් තැබීම සඳහා විශේෂිත රඳවනයක් ලාච්චුව තුළ භාවිතා කිරීමෙන් ඒවා එහා මෙහා පෙරලීම වැළකේ.
- පිටුබල කාඩ්බෝඩ් භාවිතා කිරීම: බෑග් සිරස් අතට ගබඩා කරන්නේ නම්, ඒවා නැමී යාම වැළැක්වීම සඳහා ඝන කාඩ්බෝඩ් කොටසක් හෝ ප්ලාස්ටික් ආධාරකයක් පිටුපසින් තැබිය හැක. මෙය බෑග් කෙලින්ව තබා ගැනීමට උපකාරී වේ.
උෂ්ණත්වය සහ ආර්ද්රතාවය පාලනය කිරීම
ප්ලාස්ටික් බහුඅවයවක (polymers) රසායනික ගුණාංග කෙරෙහි පරිසර උෂ්ණත්වය සහ ආර්ද්රතාවය සෘජුවම බලපායි. වැකියුම් බෑග් ගබඩා කරන ස්ථානය සැමවිටම වියළි සහ සිසිල් ස්ථානයක් විය යුතුය. අධික උෂ්ණත්වය සහිත ස්ථානවල (උදාහරණයක් ලෙස ලිප අසල හෝ අවන් එකක් අසල) බෑග් තැබීමෙන් ප්ලාස්ටික් ස්ථර මෘදු වී එකිනෙක ඇලීමට හෝ ඒවායේ හැඩය වෙනස් වීමට ඉඩ ඇත.
එමෙන්ම, සෘජු සූර්යාලෝකය වැටෙන ස්ථානවල මේවා නොතැබිය යුතුය. සූර්යාලෝකයේ ඇති පාරජම්බුල කිරණ (UV rays) මඟින් ප්ලාස්ටික් අණුක ව්යුහය බිඳවැටීමට ලක්වන අතර, එමඟින් බෑග් බිඳෙනසුලු (brittle) තත්ත්වයට පත්වේ. සෙවන සහිත, සංවෘත ලාච්චුවක් හෝ කබඩ් එකක් මේ සඳහා වඩාත් සුදුසු වේ. ආර්ද්රතාවය අධික වීමෙන් බෑග් මතුපිට ස්ථිති විද්යුත් ආරෝපණ (static charge) ඇති විය හැකි අතර, එමඟින් දූවිලි ආකර්ෂණය වීම වැඩි වේ.
ලාච්චු සංවිධානය කිරීමේ තාක්ෂණික පියවර
මුළුතැන්ගෙයි ලාච්චුවක් ක්රමානුකූලව සකස් කර ගැනීම තුළින් වැකියුම් බෑග්වල ආරක්ෂාව මෙන්ම භාවිතයේ පහසුවද සැලසේ:
- ප්රමාණය අනුව වෙන් කිරීම: විවිධ ප්රමාණයේ බෑග් එකිනෙක මිශ්ර නොකර, ප්රමාණය අනුව වෙන වෙනම කොටස් කර ගබඩා කරන්න. එවිට කුඩා බෑගයක් සෙවීමේදී විශාල බෑග් පොඩි වීම වැළකේ.
- තිරස් බෙදුම්කර පද්ධති (Dividers): ලාච්චු තුළ වෙනස් කළ හැකි බෙදුම්කර යෙදීමෙන් බෑග් සඳහාම වෙන්වූ නිශ්චිත ඉඩක් වෙන් කරගත හැක. මෙය අනෙකුත් මුළුතැන්ගෙයි උපකරණ සමඟ බෑග් ගැටී තැලිමට ලක්වීම වළක්වයි.
- පිරිසිදු බව: බෑග් තැන්පත් කිරීමට පෙර එම ස්ථානය දූවිලි හා තෙතමනයෙන් තොර බව තහවුරු කරගන්න. සියුම් දූවිලි අංශු පවා ප්ලාස්ටික් ස්ථර අතර සීරීම් ඇති කිරීමට හේතු විය හැක.
නිවැරදි භාවිතයේ ඇති වැදගත්කම
නිසි ලෙස සංවිධානය කරන ලද සහ රැලි වැටීමෙන් තොරව ගබඩා කරන ලද වැකියුම් බෑග් මඟින් ඔබේ ආහාර කල් තබා ගැනීමේ කාර්යක්ෂමතාව ඉහළ නංවයි. වායු කාන්දු වීම් අවම වන බැවින් ආහාරවල නැවුම් බව, රසය සහ පෝෂ්ය ගුණය දිගු කාලයක් සුරක්ෂිත වේ. මුළුතැන්ගෙයි ක්රමවත් බව පවත්වා ගනිමින්, බෑග්වල රසායනික සහ භෞතික ව්යුහය ආරක්ෂා වන පරිදි කටයුතු කිරීම දිගුකාලීන ඉතිරිකිරීමක් මෙන්ම සාර්ථක ආහාර සංරක්ෂණයකට මඟ පාදයි.
