side-by-side ශීතකරණයක් යනු මුළුතැන්ගෙයි ප්රධාන ආකර්ෂණයකි. නමුත් එහි විශාල මතුපිට ප්රමාණය නිසා ඇඟිලි සලකුණු, ජල පැල්ලම් සහ තෙල් කුණු පහසුවෙන් කැපී පෙනේ. මල නොබැඳෙන වානේ මතුපිටක ඉරි හෝ පැල්ලම් ඉතිරි නොකර පිරිසිදු කිරීම සඳහා ද්රව්යමය විද්යාව, රසායනික ප්රතික්රියා සහ නිවැරදි යාන්ත්රික චලනයන් පිළිබඳ මනා අවබෝධයක් තිබීම අත්යවශ්ය වේ.
මල නොබැඳෙන වානේවල ක්ෂුද්ර ව්යුහය සහ කෙඳි රටාව
මල නොබැඳෙන වානේ (stainless steel) යනු සිනිඳු මතුපිටක් ලෙස පෙනුනද, ක්ෂුද්ර දර්ශකයකින් බැලූ විට එහි එක් දිශාවකට විහිදෙන සියුම් කෙඳි රටාවක් (grain) දැකිය හැකිය. මෙම රටාව වානේ නිෂ්පාදන ක්රියාවලියේදී ඇති වන්නකි. නිවැරදිව පිරිසිදු කිරීමේ mූලිකම රීතිය වන්නේ සැමවිටම මෙම කෙඳි පිහිටා ඇති දිශාවටම (along the grain) පිසදැමීමයි. ඔබ කෙඳිවලට හරස් අතට හෝ රවුම් ආකාරයට පිසදමන්නේ නම්, පිරිසිදුකාරකයේ ඉතිරිවන කොටස් සහ දූවිලි එම ක්ෂුද්ර සිදුරු අතර සිරවී පසුව වියළී යයි. මෙය ආලෝකය පරාවර්තනය වන විට කැපී පෙනෙන ඉරි සහ අඳුරු ලප ලෙස මතුපිට දර්ශනය වීමට ප්රධාන හේතුවයි.
රසායනික පිරිසිදුකාරකවල බලපෑම සහ ක්රෝමියම් ඔක්සයිඩ් ස්ථරය
මල නොබැඳෙන වානේ මලකෑමෙන් සහ අවපැහැ ගැන්වීමෙන් ආරක්ෂා වන්නේ එහි මතුපිට ස්වභාවිකවම නිර්මාණය වන ක්රෝමියම් ඔක්සයිඩ් (chromium oxide) නම් අතිශය තුනී ආරක්ෂිත ස්ථරය නිසාය. සැර රසායනික ද්රව්ය, විශේෂයෙන්ම ක්ලෝරීන් බ්ලීච් හෝ ඇසිඩ් අඩංගු පිරිසිදුකාරක භාවිතයෙන් මෙම ස්ථරය විනාශ විය හැක. මේ නිසා, පිරිසිදු කිරීම සඳහා මෘදු, උදාසීන pH අගයක් ඇති ද්රාවණ භාවිතා කළ යුතුය. නිසල කළ ජලය (distilled water) සහ අයිසොප්රොපයිල් ඇල්කොහොල් (isopropyl alcohol) සමාන ප්රමාණවලින් මිශ්ර කර සාදාගන්නා ද්රාවණයක් මේ සඳහා ඉතා සුදුසුය. නිසල කළ ජලයේ ඛනිජ ලවණ (කැල්සියම්, මැග්නීසියම්) නොමැති බැවින් ජලය වාෂ්ප වූ පසු සුදු පැහැති ලප ඉතිරි නොවේ. ඇල්කොහොල් මගින් මතුපිට ඇති තෙල් සහිත ඇඟිලි සලකුණු දියකර හරින අතර එය ඉතා ඉක්මනින් වාෂ්ප වී යයි.
ක්ෂුද්ර තන්තු (Microfiber) තාක්ෂණයේ භෞතික විද්යාව
සාමාන්ය කපු හෝ කඩදාසි තුවා මගින් කුණු අංශු මතුපිට පුරා පැතිරවීම පමණක් සිදුකරන අතර ඒවා මගින් සියුම් සීරීම් පවා ඇති විය හැක. ක්ෂුද්ර තන්තු (microfiber) රෙදි නිපදවා ඇත්තේ පොලියෙස්ටර් සහ පොලිඇමයිඩ් ඒකාබද්ධ කිරීමෙනි. මෙම තන්තු මිනිස් කෙස් ගසකට වඩා සිය ගුණයක් සියුම් වන අතර, ඒවායේ ඇති ධන විද්යුත් ආරෝපණය (positive charge) මගින් සෘණ ආරෝපිත දූවිලි හා තෙල් අංශු චුම්බකයක් මෙන් ඇද බැඳ තබා ගනී. තවද, ක්ෂුද්ර තන්තු රෙදිවලට තමන්ගේ බර මෙන් කිහිප ගුණයක ජල ප්රමාණයක් රඳවා ගැනීමේ හැකියාව පවතින බැවින්, මතුපිට ජල බිංදු ඉතිරි නොකර සම්පූර්ණයෙන්ම වියළි කිරීමට එය උපකාරී වේ.
පියවරෙන් පියවර නිවැරදිව පිරිසිදු කිරීමේ ක්රියාවලිය
- දූවිලි ඉවත් කිරීම: පිරිසිදු කිරීම ආරම්භ කිරීමට පෙර මතුපිට ඇති වියළි දූවිලි අංශු මෘදු, වියළි ක්ෂුද්ර තන්තු රෙද්දකින් පිසදා ඉවත් කරන්න. දූවිලි අංශු සහිතව කෙලින්ම ද්රාවණ යෙදීමෙන් සීරීම් ඇති විය හැක.
- පිරිසිදුකාරකය යෙදීම: සකස් කරගත් පිරිසිදුකාරක ද්රාවණය කෙලින්ම ශීතකරණයේ මතුපිටට ඉසීමෙන් වළකින්න. ඒ වෙනුවට එය ක්ෂුද්ර තන්තු රෙද්දට ඉස රෙද්ද මෘදු ලෙස තෙත් කරගන්න. මෙයින් ද්රාවණය අනවශ්ය ලෙස ගලා යාම වළක්වා ගත හැක.
- ක්රමානුකූලව පිසදැමීම: ශීතකරණයේ ඉහළ කෙළවරේ සිට ආරම්භ කර, වානේ කෙඳි දිශාවට දිගු, ඒකාකාරී පහරවල් මගින් පහළට පිසදමන්න. කිසිවිටකත් රවුම් හැඩයට හෝ හරස් අතට මතුපිට නොපිසදමන්න.
- වියළි ඔපදැමීම (Buffing): තෙත පිරිසිදු කිරීම සිදුකළ වහාම, තත්පර කිහිපයක් ඇතුළත, වෙනත් වියළි ක්ෂුද්ර තන්තු රෙද්දකින් එම දිශාවටම තදින් පිසදමන්න. මෙම පියවර මගින් ඉතිරි වී ඇති ක්ෂුද්ර ජල බිංදු වාෂ්ප වීමට පෙර ඉවත් කර සම්පූර්ණ දිදුලන නිමාවක් ලබාදේ.
අභ්යන්තර වීදුරු සහ ප්ලාස්ටික් කොටස්වල තාප කම්පනය (Thermal Shock) වැළැක්වීම
ශීතකරණයේ අභ්යන්තරය පිරිසිදු කිරීමේදී භෞතික විද්යාත්මක නියමයන් සැලකිල්ලට ගත යුතුය. ශීතකරණය තුළ ඇති සීතල වීදුරු තට්ටු පිටතට ගෙන වහාම උණුසුම් ජලයෙන් සේදීම නොකළ යුතුය. සීතල වීදුරුවකට උණුසුම් ජලය වැදීමේදී ඇතිවන හදිසි උෂ්ණත්ව වෙනස්වීම (thermal shock) නිසා වීදුරුවේ අභ්යන්තර ආතතිය වැඩි වී එය ක්ෂණිකව පුපුරා යා හැක. එබැවින්, වීදුරු තට්ටු ඉවත් කර ඒවා කාමර උෂ්ණත්වයට පත්වන තෙක් විනාඩි කිහිපයක් තබා පසුව මඳ උණුසුම් ජලයෙන් සෝදන්න. අභ්යන්තර ප්ලාස්ටික් කොටස්වල ඇතිවන දුර්ගන්ධය සහ පැල්ලම් ඉවත් කිරීම සඳහා සෝඩියම් බයිකාබනේට් (baking soda) සහ ජලය මිශ්රණය ඉතා සාර්ථක වේ. සෝඩියම් බයිකාබනේට් මගින් ආම්ලික දුර්ගන්ධයන් උදාසීන කරන අතර ප්ලාස්ටික් මතුපිට සීරීමකින් තොරව පිරිසිදු කරයි.
