පිරිසිදු කිරීම සහ විෂබීජහරණය යනු සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් ක්‍රියාවලීන් දෙකක් වන අතර, මතුපිටක ඇති දෘශ්‍යමාන කුණු ඉවත් කිරීමෙන් තොරව විෂබීජ නාශකයක් යෙදීමෙන් බලාපොරොත්තු වන ප්‍රතිඵල නොලැබේ. මෙම ලිපියෙන් නිවසේ මතුපිට විෂබීජහරණය කිරීමේ විද්‍යාත්මක පදනම සහ නිවැරදි ක්‍රමවේදය පිළිබඳව ගැඹුරින් සාකච්ඡා කෙරේ.
පිරිසිදු කිරීම පළමුව සිදු කළ යුත්තේ ඇයි?
බොහෝ දෙනෙක් සිතන්නේ විෂබීජ නාශක දියරයක් ඉසීමෙන් පමණක් මතුපිටක් සම්පූර්ණයෙන්ම පිරිසිදු වන බවයි. නමුත් කාබනික ද්‍රව්‍ය, තෙල් සහ දූවිලි මතුපිට පවතින විට, ඒවා විෂබීජ සඳහා ආරක්ෂිත පලිහක් ලෙස ක්‍රියා කරයි. සබන් හෝ සාමාන්‍ය පිරිසිදුකාරකයක් මඟින් මුලින්ම මෙම අපද්‍රව්‍ය ඉවත් කළ යුතුය. මෙහිදී සර්ෆැක්ටන්ට් අණු මඟින් කුණු අංශු වට කර ඒවා මතුපිටින් ගලවා ඉවත් කරයි. මෙම පියවරෙන් තොරව විෂබීජ නාශකයක් කෙලින්ම යෙදුවහොත්, රසායනික ද්‍රව්‍යවලට විෂබීජ පවතින ගැඹුරු ස්ථර වෙත ළඟා වීමට නොහැකි වන අතර රසායනිකය අපතේ යයි.
රසායනික ප්‍රතික්‍රියාව සහ ස්පර්ශ කාලය
ඕනෑම විෂබීජ නාශකයක ක්‍රියාකාරීත්වය තීරණය වන්නේ එය මතුපිට සමඟ කොපමණ වේලාවක් තෙත්ව පවතින්නේද යන්න මතය. රසායන විද්‍යාවට අනුව, විෂබීජවල ප්‍රෝටීන ව්‍යුහය විනාශ කිරීමට රසායනික ද්‍රව්‍යයට ප්‍රමාණවත් කාලයක් අවශ්‍ය වේ. උදාහරණයක් ලෙස, 70% අයිසොප්‍රොපයිල් ඇල්කොහොල් හෝ එතනෝල් අඩංගු ද්‍රාවණයක් විෂබීජ විනාශ කිරීම සඳහා අවම වශයෙන් තත්පර 30 සිට විනාඩියක් දක්වා මතුපිට තෙත්ව තිබිය යුතුය. ක්ලෝරීන් හෝ ක්වාටර්නරි ඇමෝනියම් සංයෝග අඩංගු ද්‍රාවණ සඳහා මෙම කාලය විනාඩි 5 සිට 10 දක්වා දිගු විය හැකිය. විෂබීජ නාශකය ඉසූ සැණින් පිසදා දැමීමෙන් සිදුවන්නේ එහි කාර්යක්ෂමතාව සම්පූර්ණයෙන්ම නැති වීමයි. එම නිසා සැමවිටම නිෂ්පාදකයා දක්වා ඇති ස්පර්ශ කාලය අවසන් වන තෙක් මතුපිට වියළීමට ඉඩ හැරිය යුතුය.
ජලයේ ගුණාත්මකභාවය සහ දිය කිරීමේ ක්‍රියාවලිය
සාන්ද්‍රගත විෂබීජ නාශක දියර ජලය සමඟ මිශ්‍ර කිරීමේදී භාවිතා කරන ජලයේ ස්වභාවයද වැදගත් වේ. දෘඩ ජලය හෙවත් කැල්සියම් සහ මැග්නීසියම් බහුල ජලය භාවිතයෙන් සමහර විෂබීජ නාශකවල ක්‍රියාකාරී රසායනික සංයෝග අක්‍රිය විය හැක. හැකි සෑම විටම ආස්‍රැත ජලය හෝ පෙරන ලද මෘදු ජලය භාවිතයෙන් ද්‍රාවණ සකස් කරගත යුතුය. එසේම, කලින් සාදා තබන ලද ද්‍රාවණ කාලයත් සමඟ එහි ප්‍රබලතාවය අහිමි වන බැවින්, එදිනෙදා භාවිතය සඳහා අවශ්‍ය ප්‍රමාණය පමණක් එදිනට සකස් කරගැනීම වඩාත් සුදුසුය.
නිවැරදිව පිසදැමීමේ තාක්ෂණය සහ චලනයන්
විෂබීජ නාශක යෙදීමේදී භාවිතා කරන රෙදි කඩ සහ පිසදමන ආකාරය ද ඉතා වැදගත් වේ. එකම රෙදි කඩකින් මුළු කාමරයම පිසදැමීමෙන් සිදුවන්නේ එක් ස්ථානයක ඇති විෂබීජ තවත් ස්ථානයකට ව්‍යාප්ත වීමයි. මේ සඳහා පහත පියවර අනුගමනය කරන්න:
- S-හැඩයේ රටාව: මතුපිට පිසදැමීමේදී වටකුරු චලිතයන් වෙනුවට S-හැඩයට එක් දිශාවකට පමණක් පිසදමන්න. මෙමඟින් දැනටමත් පිරිසිදු කළ කොටසකට නැවත අපද්‍රව්‍ය ගමන් කිරීම වැළකේ.
- මයික්‍රෝෆයිබර් රෙදි: සාමාන්‍ය කපු රෙදිවලට වඩා මයික්‍රෝෆයිබර් රෙදිවලින් ක්ෂුද්‍ර ජීවීන් සහ රසායනික කොටස් රඳවා ගැනීමේ හැකියාව වැඩිය.
- නැමීමේ තාක්ෂණය: රෙදි කඩ හතරකට නමා භාවිත කරන්න. එක් පැත්තක් අපිරිසිදු වූ විට අනෙක් පිරිසිදු පැත්ත හරවා භාවිත කරන්න.
මතුපිට ද්‍රව්‍ය අනුව රසායනික ද්‍රව්‍ය තෝරාගැනීම
සියලුම විෂබීජ නාශක සෑම මතුපිටකටම සුදුසු නොවේ. වැරදි රසායනික ද්‍රව්‍ය භාවිතයෙන් ගෘහ භාණ්ඩවලට හානි විය හැකිය. නිදසුනක් ලෙස, කිරිගරුඬ හෝ ග්‍රැනයිට් වැනි ස්වභාවික ගල් මතුපිටවල් සඳහා ආම්ලික හෝ ක්ලෝරීන් අඩංගු ද්‍රාවණ භාවිත නොකළ යුතුය. එමඟින් ගල් මතුපිට රළු වී එහි දිලිසෙන ස්වභාවය විනාශ වේ. මෙවැනි සංවේදී මතුපිට සඳහා උදාසීන pH අගයක් ඇති හෝ විශේෂිතව නිපදවන ලද විෂබීජ නාශක භාවිත කළ යුතුය. ලී මතුපිටවල් සඳහා ඇල්කොහොල් බහුලව භාවිත කිරීමෙන් එහි ආරක්ෂිත වාර්නිෂ් ස්ථරය දියවී යා හැක.
ආරක්ෂිත පියවර සහ වාතාශ්‍රය
විෂබීජ නාශක භාවිතයේදී වාතයේ ඇතිවන රසායනික වාෂ්ප ආශ්වාස කිරීම ශ්වසන පද්ධතියට අහිතකර විය හැකිය. විශේෂයෙන්ම සංවෘත කාමරවල වැඩ කිරීමේදී ජනේල සහ දොරවල් විවෘත කර හොඳ වාතාශ්‍රයක් ලබා දීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. රසායනික ද්‍රව්‍ය සම සමඟ ස්පර්ශ වීම වැළැක්වීම සඳහා නයිට්‍රයිල් හෝ රබර් අත් මේස් පැළඳීම නිර්දේශ කෙරේ. කිසිවිටකත් විවිධ රසායනික ද්‍රව්‍ය එකිනෙක මිශ්‍ර නොකරන්න, මන්දයත් ඉන් විෂ වායු වර්ග නිපදවිය හැකි බැවිනි.
