සෝදන වැකියුම් ක්ලීනර් (washing vacuum cleaner) මඟින් බිම් පිරිසිදු කිරීමේදී නිවැරදි රසායනික ද්රව්ය සහ ක්රමවේද භාවිතා කිරීම උපකරණයේ ආයු කාලය මෙන්ම පිරිසිදු කිරීමේ ගුණාත්මකභාවය තීරණය කරන ප්රධාන සාධකයකි. නුසුදුසු පිරිසිදුකාරක භාවිතය නිසා යන්ත්රයේ මෝටරයට හානි සිදුවිය හැකි අතර බිම මතුපිට අහිතකර රසායනික ස්ථරයක් ඉතිරි වීමටද ඉඩ ඇත. මෙම ලිපියෙන් සෝදන වැකියුම් ක්ලීනරයක් සඳහා බිම් පිරිසිදුකාරක දියර නිවැරදිව හා ආරක්ෂිතව භාවිතා කරන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව භෞතික විද්යාත්මක හා රසායනික කරුණු ඇසුරින් පැහැදිලි කෙරේ.
පෙන පාලනය සහ එහි රසායනික වැදගත්කම
සාමාන්ය බිම් පිරිසිදුකාරක ද්රව්යවල ඉහළ පෙන නිපදවන පෘෂ්ඨීය ක්රියාකාරී ද්රව්ය (surfactants) අඩංගු වේ. සාමාන්යයෙන් අතින් බිම පිසදැමීමේදී මෙම පෙන ගැටලුවක් නොවුණද, සෝදන වැකියුම් ක්ලීනර් එකක් තුළ අධික ලෙස පෙන නිපදවීම බරපතල තාක්ෂණික ගැටලු ඇති කරයි. යන්ත්රයේ අපිරිසිදු ජලය එකතු වන ටැංකිය තුළට පෙන පිරී ගියහොත්, වාතය පිටවන සිදුරු හරහා පෙන මෝටරය තුළට ගලා යාමට ඉඩ ඇත. මෙයින් මෝටරය කෙටි පරිපථයකට (short circuit) ලක්වීම හෝ දිරාපත් වීම සිදුවේ.
එබැවින් සෝදන වැකියුම් ක්ලීනර් සඳහා විශේෂයෙන් නිෂ්පාදනය කරන ලද, පෙන නොනඟින හෝ ඉතා අඩු පෙන ප්රමාණයක් නිපදවන (low-foaming) රසායනික ද්රව්ය භාවිතා කළ යුතුය. මෙම ද්රව්ය මතුපිට ආතතිය (surface tension) අඩු කරන අතරම, පෙණ නැඟීම වැළැක්වීමේ රසායනික සංයෝග (defoamers) අඩංගු කර ඇත. එමඟින් යන්ත්රයේ ක්රියාකාරීත්වයට කිසිදු බාධාවකින් තොරව අපිරිසිදු අංශු පහසුවෙන් ජලයට දියකර හැරීමට හැකියාව ලැබේ. ඔබ සාමාන්ය දියරයක් භාවිතා කරන්නේ නම්, ඉතා සුළු ප්රමාණයක් පමණක් භාවිතා කිරීමට වගබලා ගත යුතුය.
ජල උෂ්ණත්වය සහ පිරිසිදු කිරීමේ විද්යාව
පිරිසිදුකාරක දියර ජලය සමඟ මිශ්ර කිරීමේදී ජලයේ උෂ්ණත්වය වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. ඇල්මැරුණු ජලය (warm water) මඟින් පිරිසිදුකාරකවල ඇති සර්ෆැක්ටන්ට් ක්රියාකාරීත්වය වේගවත් කරන අතර, තෙල් සහ අනෙකුත් ඇලෙන සුළු අපද්රව්ය පහසුවෙන් දියකර හැරීමට උපකාරී වේ. කෙසේ වෙතත්, උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 40 ට වඩා වැඩි නොවිය යුතුය. අධික උණුසුම් ජලය භාවිතයෙන් වැකියුම් ක්ලීනර් එකේ ප්ලාස්ටික් ටැංකි සහ අභ්යන්තර නල පද්ධති විකෘති වීමට හෝ කාන්දු වීමට ඉඩ ඇත.
එසේම, දැඩි දෘඪ ජලය (hard water) පවතින ප්රදේශවල, ජලයේ ඇති කැල්සියම් සහ මැග්නීසියම් අයන පිරිසිදුකාරක දියරයේ ක්රියාකාරීත්වය අඩාල කරයි. එවැනි අවස්ථාවලදී පෙරන ලද ජලය (distilled water) හෝ මෘදු කළ ජලය භාවිතා කිරීමෙන් රසායනික ප්රතික්රියාව උපරිම මට්ටමකට ගෙන ඒමටත්, බිම මත සුදු පැහැති ලප ඉතිරි වීම වැළැක්වීමටත් හැකියාව ලැබේ. නිවැරදි ජල තත්ත්වය පිරිසිදු කිරීමේ ක්රියාවලිය වඩාත් කාර්යක්ෂම කරයි.
නිවැරදි මිශ්ර අනුපාතය සහ යෙදවුම් ක්රමවේදය
බොහෝ දෙනෙක් සිතන්නේ වැඩිපුර පිරිසිදුකාරක දියර එකතු කිරීමෙන් වැඩි පිරිසිදුකමක් ලැබෙන බවයි. නමුත් මෙය සම්පූර්ණයෙන්ම වැරදි මතයකි. අධික ලෙස සාන්ද්රණය වැඩි ද්රාවණ භාවිතයෙන් බිම මතුපිට ඇලෙන සුළු ස්ථරයක් (sticky residue) නිර්මාණය වේ. මෙම ස්ථරය දූවිලි හා කුණු ඉක්මනින් ආකර්ෂණය කර ගන්නා බැවින් බිම ඉතා ඉක්මනින් නැවත අපිරිසිදු වේ. එමෙන්ම මෙමඟින් පොළොවේ ස්වභාවික දිලිසෙන ස්වභාවය අඩුවේ.
- නිෂ්පාදකයාගේ උපදෙස්: සෑම විටම ජල ටැංකියේ දක්වා ඇති උපරිම සීමාව (MAX line) ඉක්මවා ජලය හෝ රසායනික ද්රව්ය පුරවන්න එපා.
- මිශ්ර කිරීමේ අනුපිළිවෙල: ප්රථමයෙන් ජල ටැංකියට ජලය පුරවා, පසුව පිරිසිදුකාරක දියර එකතු කරන්න. මෙය මුලින්ම රසායනිකය දැමීමෙන් ඇතිවන අනවශ්ය පෙණ නැඟීම වළක්වයි.
- භාවිතයෙන් පසු සේදීම: පිරිසිදු කිරීම අවසන් වූ පසු, පිරිසිදු ජලය පමණක් ටැංකියට පුරවා තත්පර 30 ක් පමණ යන්ත්රය ක්රියාත්මක කරන්න. එමඟින් අභ්යන්තර නළ පද්ධතියේ ඉතිරි වී ඇති රසායනික ද්රව්ය ඉවත් වේ.
පොළොවේ ද්රව්ය වර්ගය අනුව පිරිසිදුකාරක තෝරා ගැනීම
විවිධ බිම් වර්ග රසායනික ද්රව්යවලට දක්වන ප්රතිචාර වෙනස් වේ. උදාහරණයක් ලෙස, ස්වභාවික ලී බිම් (wooden floors) සඳහා pH අගය උදාසීන (pH-neutral) පිරිසිදුකාරක භාවිත කළ යුතුය. අධික ආම්ලික හෝ භාෂ්මික ද්රව්ය මඟින් ලීවල ඇති ආරක්ෂිත ආලේපනය දියකර හැරිය හැක. සෙරමික් ටයිල් (ceramic tiles) සඳහා වඩාත් ශක්තිමත් පිරිසිදුකාරක භාවිත කළ හැකි වුවද, ඒවායේද සන්ධිස්ථාන (grout lines) වලට හානි නොවන පරිදි මෘදු රසායනිකයන් තෝරා ගැනීම වැදගත් වේ. වැකියුම් ක්ලීනරය මඟින් ජලය සහ පිරිසිදුකාරකය එකවර විසුරුවා හරින බැවින්, පොළොවට ගැලපෙන නිවැරදි සාන්ද්රණය තෝරා ගැනීමෙන් බිම් මහලේ පැවැත්ම සුරක්ෂිත වේ.
යන්ත්රය නඩත්තු කිරීම සහ ජෛව පටල (Biofilm) පාලනය
භාවිතයෙන් පසු අපිරිසිදු ජලය එකතු වන ටැංකිය වහාම හිස් කර පිරිසිදු කළ යුතුය. මෙම ටැංකිය තුළ පිරිසිදුකාරක රසායනික ද්රව්ය සහ කාබනික අපද්රව්ය එකට එකතු වී තිබීම නිසා බැක්ටීරියා සහ දිලීර වර්ධනය වීමට ඉතා හිතකර පරිසරයක් නිර්මාණය වේ. මෙය කාලයත් සමඟ ජෛව පටලයක් (biofilm) ලෙස නල තුළ තැන්පත් වන අතර යන්ත්රයෙන් දුර්ගන්ධයක් හැමීමට ප්රධාන හේතුව වේ.
ටැංකිය සේදීමෙන් පසු එය සම්පූර්ණයෙන්ම වියළීමට ඉඩ හැරීම අත්යවශ්ය වේ. කිසිවිටකත් තෙතමනය සහිතව ටැංකිය වසා තබන්න එපා. වායු සංසරණය හොඳින් සිදුවන ස්ථානයක කොටස් වෙන වෙනම තබා වියළා ගැනීමෙන් දිලීර සහ අච්චු (mold) ඇතිවීම වළක්වා ගත හැකිය. නිවැරදි නඩත්තුව මඟින් ඔබේ උපකරණයේ කාර්යක්ෂමතාව දිගුකාලීනව පවත්වා ගත හැක.